# Boże Narodzenie w Wielkiej Brytanii – crackery, pudding, Boxing Day

**URL:** <https://naobcasach.pl/t/boze-narodzenie-w-wielkiej-brytanii-crackery-pudding-boxing-day/32643>\
**Category:** Święta\
**Created:** [19 Listopad 2026 01:19 UTC](https://naobcasach.pl/t/boze-narodzenie-w-wielkiej-brytanii-crackery-pudding-boxing-day/32643 "2026-11-19T01:19:11Z")\
**Posts on this page:** 1\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Autor:** ![redakcja](https://naobcasach.pl/user_avatar/naobcasach.pl/redakcja/32/15566_2.png) [@redakcja](https://naobcasach.pl/u/redakcja)\
**Data wpisu:** [19 Listopad 2026 01:19 UTC](https://naobcasach.pl/t/boze-narodzenie-w-wielkiej-brytanii-crackery-pudding-boxing-day/32643/1 "2026-11-19T01:19:11Z")

</div>

![Boże Narodzenie w Wielkiej Brytanii](https://naobcasach.pl/uploads/default/original/3X/9/5/9527d8c74c7937e9fe218880cf327a31cc8179fe.webp)

**Boże Narodzenie w Wielkiej Brytanii: skarpety na prezenty, obiad 25 grudnia, crackery, pudding, kartki świąteczne, orędzie monarchy i Boxing Day.**

Wiele polskich rodzin ma bliskich na Wyspach, a dzieci wracają z tamtejszych szkół z pytaniem, dlaczego u nas prezenty są w Wigilię, a nie rano 25 grudnia. Brytyjskie święta wyglądają inaczej niż polskie: najważniejszy jest pierwszy dzień świąt, a nie wieczór 24 grudnia. Wiele dzisiejszych zwyczajów narodziło się w XIX wieku, w epoce wiktoriańskiej.

## Wigilia – czas oczekiwania

Wieczór 24 grudnia, czyli Christmas Eve, to w Wielkiej Brytanii zwykły, choć radosny wieczór. Dzieci wieszają przy kominku lub na łóżku długie skarpety – stockings – i zostawiają dla Father Christmas, czyli brytyjskiego Mikołaja, coś do przekąszenia: szklaneczkę mleka albo czegoś mocniejszego, ciasteczko z bakaliami i marchewkę dla renifera. Wielu wiernych idzie na nocną mszę albo nabożeństwo z czytaniami i kolędami.

## Poranek 25 grudnia

Prezenty otwiera się rano w pierwszy dzień świąt. Najpierw skarpety pełne drobiazgów, potem większe paczki spod choinki. W wielu domach wszyscy spędzają poranek w piżamach, a śniadanie jest szybkie, bo kuchnia przygotowuje się do najważniejszego posiłku.

## Świąteczny obiad

Christmas dinner je się zwykle wczesnym popołudniem. Na stole króluje pieczony indyk – albo gęś czy wołowina – z pieczonymi ziemniakami, brukselką, marchewką, sosem pieczeniowym i małymi kiełbaskami owiniętymi bekonem. Na deser podaje się Christmas pudding: ciężki, ciemny pudding z bakaliami, przygotowywany nawet kilka tygodni wcześniej, polewany alkoholem i podpalany przed podaniem. Do herbaty jedzą mince pies, czyli małe babeczki z nadzieniem z suszonych owoców i przypraw.

## Crackery, kartki i orędzie

- **Christmas crackers** – kolorowe tuby z papieru, które dwie osoby ciągną z dwóch stron, aż pękną z hukiem. W środku jest papierowa korona, żart i drobny upominek. Wymyślił je londyński cukiernik Tom Smith, który opatentował swój pomysł w 1847 roku, zainspirowany francuskimi cukierkami w zawijanych papierkach. Wszyscy przy stole jedzą obiad w papierowych koronach.
- **Kartki świąteczne** – pierwszą komercyjną kartkę wydrukowano w Londynie w 1843 roku z inicjatywy Henry’ego Cole’a. Brytyjczycy wysyłają ich do dziś ogromne ilości i ustawiają na kominku.
- **Orędzie monarchy** – od 1932 roku, gdy król Jerzy V po raz pierwszy przemówił przez radio, monarcha wygłasza świąteczne przesłanie 25 grudnia po południu. Wiele rodzin ogląda je wspólnie po obiedzie.

## Boxing Day, 26 grudnia

Drugi dzień świąt to Boxing Day. Nazwa najczęściej wiąże się ze zwyczajem dawania pudełek z prezentami i pieniędzmi służbie, posłańcom i rzemieślnikom, którzy pracowali przez cały rok. Dziś to dzień odpoczynku, spacerów, meczów piłkarskich i wielkich wyprzedaży. Polski dzień świętego Szczepana też jest dniem odwiedzin i swobodniejszych zabaw – piszemy o nim w tekście [dzień świętego Szczepana](https://naobcasach.pl/t/dzien-swietego-szczepana-drugi-dzien-swiat-i-jego-zwyczaje/32782).

## Inne zwyczaje

- **Jemioła** – kto stanie pod nią z drugą osobą, powinien ją pocałować.
- **Przedstawienia pantomimy** – w grudniu teatry wystawiają zabawne, rodzinne przedstawienia na podstawie baśni.
- **Kolędnicy** – grupy chodzą od domu do domu albo śpiewają na ulicach, zbierając pieniądze na cele dobroczynne.
- **Dwunasta noc** – choinkę rozbiera się zwykle do 5 lub 6 stycznia, bo trzymanie jej dłużej ma przynosić pecha.

## Polska i brytyjska Gwiazdka w skrócie

| | Polska | Wielka Brytania |
| --- | --- | --- |
| najważniejszy moment | wieczór 24 grudnia | obiad 25 grudnia |
| prezenty | w Wigilię po kolacji | rano 25 grudnia |
| kto je przynosi | Mikołaj, Gwiazdor, Aniołek | Father Christmas |
| potrawy | bezmięsna Wigilia | indyk, pudding, mince pies |
| 26 grudnia | dzień świętego Szczepana | Boxing Day |

Jeśli w twojej rodzinie spotykają się obie tradycje, możecie wziąć z każdej to, co najlepsze: polską Wigilię z opłatkiem i brytyjskie crackery przy świątecznym obiedzie. Więcej porównań znajdziesz w tekstach o świętach [w Niemczech](https://naobcasach.pl/t/boze-narodzenie-w-niemczech-jarmarki-christkind-i-nikolaus/32639) i [we Włoszech](https://naobcasach.pl/t/boze-narodzenie-we-wloszech-presepe-rybna-wigilia-i-befana/32645).
