Celiakia u kobiety ciężarnej

Celiakia nadal jest mało znaną choroba, mimo że dotyczy prawie 400 000 Polaków. Potrafi nie ujawniać się przez lata, ale często uaktywnia się właśnie u kobiet ciężarnych. Nie stanowi przeszkody do urodzenia zdrowego dziecka, jeśli będzie rozpoznana na czas.

Celiakia (choroba trzewna) to uwarunkowana genetycznie nietolerancja pokarmowa na produkty zawierające gluten, czyli białka znajdujące się w pszenicy, owsie, życie i jęczmieniu. Polega na zaburzeniu wchłaniania jelitowego w wyniku zniszczenia ściany jelita, spowodowanej nieprawidłową reakcją na gluten. Główne objawy tej choroby to wymioty, biegunka i utrata wagi. Potrafi przez wiele lat być uśpiona i ujawnia się dopiero podczas ciąży.
Według badań naukowych celiakia może prowadzić do poronienia, niskiej masy urodzeniowej noworodka i dziedziczonej genetycznie nietolerancji na gluten. Ciekawe wyniki dały obserwacje przeprowadzone przez warszawski Instytut Matki i Dziecka, wedle których celiakia może wpłynąć nawet na płeć dziecka. Niewłaściwie leczone lub nieleczone kobiety z celiakią częściej rodzą dziewczynki, natomiast te, które stosują dietę bezglutenową – chłopców. Wynika to z faktu, że męskie zarodki są statystycznie mniej odporne – osłabiony organizm matki je eliminuje.
Negatywny wpływ choroby na płód można minimalizować. Gdy przestrzega się odpowiedniej diety, kosmki jelitowe ulegają regeneracji, a organizm przygotowuje się na obciążenie związane z ciążą. Już po kilku tygodniach od ścisłego stosowania diety bezglutenowej (eliminującej całkowicie białka zawarte w pszenicy, owsie, życie i jęczmieniu oraz produkty zawierające ich domieszkę) kosmki jelitowe są prawie całkowicie zregenerowane. Ciężarna z celiakią musi dokonywać pełniejszej suplementacji diety. Konieczne jest zbadanie poziomu przeciwciał przeciwko endomyzium mięśni gładkich (EMA) i przeciw transglutaminazie tkankowej (iTG). Ich obecność we krwi potwierdza celiakię.
Jeżeli jesteś chora na celiakię, lecz przestrzegasz diety bezglutenowej oraz stosujesz się do zaleceń gastrologa, nie musisz się obawiać o zdrowie swojego dziecka. Co prawda jest możliwe, że odziedziczy ono po tobie skłonność do tej choroby, ale nie obwiniaj się o to – ważne, abyś przestrzegała diety.
Objawy podczas ciąży, jakie mogą sugerować, że chorujesz na celiakię, to biegunka oraz bardzo wyraźna i nagła utrata wagi w pierwszym trymestrze. Także pojawienie się luźnych stolców wymaga skontaktowania się z gastrologiem.
Wielu przyszłym mamom zmuszonym do stosowania diety bezglutenowej mogą towarzyszyć obawy, czy w takim przypadku płód będzie miał zapewnione wszystkie składniki odżywcze niezbędne do prawidłowego rozwoju. Obawy te są niesłuszne – eliminacja glutenu nie oznacza, że dieta będzie uboga i mało zróżnicowana. Możesz bez obaw jeść soję, soczewicę, ryż, grykę, proso, kukurydzę, skrobię pszenną bezglutenową. Produkty węglowodanowe oznaczone zielonym symbolem przekreślonego kłosa również są dla ciebie bezpieczne.

Autor: Kamila Gieba