Większość z nas kręci głowicą termostatyczną na wyczucie, a w mroźny wieczór od razu na piątkę. Tymczasem cyfry na pokrętle mają konkretne znaczenie, a ich zrozumienie pomaga oszczędzać.
Głowica termostatyczna to pokrętło na grzejniku z cyframi od 1 do 5 i dodatkowymi oznaczeniami. W mieszkaniach w blokach jest standardem od lat, ale wiele osób traktuje ją jak zwykły kurek: im wyżej, tym mocniej grzeje. To błąd, który kosztuje.
Co znaczą cyfry
Głowica nie reguluje mocy grzejnika, tylko temperaturę, do której ma być ogrzane pomieszczenie. W środku znajduje się czujnik, który reaguje na temperaturę powietrza i sam przymyka lub otwiera zawór. Każda cyfra odpowiada w przybliżeniu określonej temperaturze w pokoju:
- gwiazdka lub śnieżynka: około 6–8 stopni, ochrona instalacji przed zamarznięciem,
- 1: około 12 stopni,
- 2: około 16 stopni,
- 3: około 20 stopni,
- 4: około 24 stopni,
- 5: około 28 stopni.
Kreski między cyframi oznaczają zwykle różnicę o jeden stopień. Wartości mogą się nieco różnić w zależności od producenta, ale ogólna zasada jest podobna.
Dlaczego trójka
Ustawienie na 3 daje w większości pokoi temperaturę bliską 20 stopniom, którą większość z nas uważa za komfortową. Dlatego właśnie tę pozycję najczęściej poleca się do salonu. W sypialni wystarczy zwykle ustawienie między 2 a 3, a w łazience między 3 a 4.
Przekręcenie głowicy na 5 nie nagrzeje pokoju szybciej. Grzejnik i tak pracuje pełną parą, dopóki w pokoju jest zimno. Różnica polega na tym, że na piątce nie przestanie grzać przy 20 stopniach, tylko będzie działał dalej, aż do 28. W efekcie pokój się przegrzewa, otwieramy okno, a pieniądze dosłownie ulatują na zewnątrz.
Kiedy głowica działa źle
Czujnik w głowicy mierzy temperaturę w swoim najbliższym otoczeniu. Jeśli grzejnik jest zasłonięty długą zasłoną, meblem albo suszącym się praniem, ciepło gromadzi się wokół głowicy, a ona uznaje, że w pokoju jest już ciepło, i przymyka zawór. Pokój zostaje chłodny, a my podkręcamy pokrętło jeszcze wyżej.
Odwrotnie dzieje się, gdy otwierasz okno do wietrzenia. Zimne powietrze wpada prosto na czujnik, a grzejnik zaczyna grzać na pełnych obrotach. Dlatego na czas wietrzenia zawsze ustaw głowicę na gwiazdkę lub jedynkę, a po zamknięciu okna wróć do poprzedniego ustawienia.
Jeśli mimo ustawienia grzejnik pozostaje zimny, przyczyną może być powietrze w instalacji albo zablokowany zawór. Zawór, który przez całe lato był zakręcony, potrafi się zastać. W bloku zgłoś problem administracji, a w domu sprawdź, czy grzejnik nie wymaga odpowietrzenia.
Głowice programowalne
Coraz popularniejsze są głowice elektroniczne, w których ustawia się harmonogram: rano 21 stopni, w ciągu dnia, gdy nikogo nie ma, 17, wieczorem znowu 21, a w nocy 18. Niektóre łączą się z aplikacją w telefonie i same wykrywają otwarte okno. Zwykle nakręca się je na istniejący zawór, czasem z pomocą przejściówki.
W bloku przed wymianą głowicy zapytaj w spółdzielni lub wspólnocie, czy jest to dozwolone, bo niektóre regulaminy rozliczania ciepła tego wymagają. Dobrze ustawiona głowica to najprostszy i najtańszy sposób na ciepło bez przepłacania: wystarczy trójka zamiast odruchowej piątki.
