Grupę krwi i przeciwciała bada się na pierwszej wizycie w ciąży. Kiedy grozi konflikt serologiczny, kiedy podaje się immunoglobulinę anty-D i po co są kontrole.
Na pierwszej wizycie w ciąży dostaniesz skierowanie na grupę krwi z czynnikiem Rh i na przeciwciała odpornościowe. Grupę oznacza się raz – jeśli masz odpowiednio potwierdzony wynik, nie trzeba jej powtarzać. Te badania przydają się w nagłej sytuacji, np. przy krwotoku, a u części kobiet pozwalają zapobiec konfliktowi serologicznemu.
Na czym polega konflikt serologiczny
Konflikt może się pojawić, gdy mama ma krew Rh ujemną, a dziecko – po tacie – Rh dodatnią. Jeśli krwinki dziecka dostaną się do krwiobiegu mamy, jej organizm może wytworzyć przeciwciała anty-D. W pierwszej ciąży zwykle nie szkodzą, ale w kolejnej mogą przejść przez łożysko i niszczyć krwinki dziecka. To prowadzi do niedokrwistości i żółtaczki u płodu i noworodka.
Do kontaktu krwi mamy i dziecka dochodzi najczęściej przy porodzie, ale też przy poronieniu, krwawieniu w ciąży, urazie brzucha, ciąży pozamacicznej czy amniopunkcji.
Badania w ciąży
| Kiedy | Co | Kogo dotyczy |
|---|---|---|
| pierwsza wizyta | grupa krwi i Rh, przeciwciała odpornościowe | każdej kobiety w ciąży |
| 24.–28. tydzień | przeciwciała anty-D | mam z Rh ujemnym |
| 28.–30. tydzień | immunoglobulina anty-D, jeśli są wskazania | mam z Rh ujemnym bez przeciwciał |
Immunoglobulina anty-D
To zastrzyk z gotowymi przeciwciałami, który „sprząta” krwinki dziecka, zanim twój organizm zdąży na nie zareagować. Dzięki temu nie wytworzysz własnych przeciwciał. Podaje się ją:
- profilaktycznie między 28. a 30. tygodniem ciąży, gdy lekarz stwierdzi wskazania,
- po porodzie – w ciągu 72 godzin, jeśli dziecko ma Rh dodatni,
- po każdym zdarzeniu, przy którym krew dziecka mogła się dostać do twojej, np. po krwawieniu czy poronieniu.
Jeśli tata dziecka ma również Rh ujemny, dziecko też będzie Rh ujemne i konfliktu nie będzie – o tym, czy w takiej sytuacji zrezygnować z profilaktyki, decyduje lekarz.
Gdy przeciwciała już są
Wykrycie przeciwciał to sygnał do opieki w ośrodku specjalistycznym. Lekarz regularnie mierzy ich miano i sprawdza w USG przepływ w mózgu dziecka, który pozwala wcześnie wykryć niedokrwistość. W razie potrzeby leczenie jest możliwe jeszcze w ciąży.
Konflikt w układzie AB0
Gdy mama ma grupę 0, a dziecko A lub B, u noworodka może pojawić się silniejsza żółtaczka. Zwykle przebiega łagodnie i leczy się ją fototerapią. Nie wymaga profilaktyki w ciąży.
Zobacz także
- Kalendarz badań w ciąży – w kalkulatorze wybierz swoje Rh.
- Morfologia w ciąży.
- 28. tydzień ciąży.
Informacje są ogólne i nie zastępują porady lekarza, położnej ani pielęgniarki.
