Coraz więcej par podpisuje intercyzę, a w ubiegłym roku padł pod tym względem rekord. Wyjaśniamy, czym jest umowa majątkowa małżeńska, kiedy warto ją rozważyć i jak o niej rozmawiać bez urazy.
Co to jest intercyza
Po ślubie w Polsce automatycznie powstaje wspólność majątkowa. Oznacza to, że wszystko, co małżonkowie zarobią i kupią w czasie trwania małżeństwa, należy do nich wspólnie. Majątek sprzed ślubu, spadki i darowizny pozostają majątkiem osobistym.
Intercyza, czyli umowa majątkowa małżeńska, pozwala zmienić te zasady. Najczęściej wybierana jest rozdzielność majątkowa, w której każde z małżonków ma swój majątek. Każde samodzielnie decyduje o tym, co zarobi, i samo odpowiada za swoje zobowiązania, choć z ważnymi wyjątkami, o których za chwilę.
Możliwa jest też rozdzielność z wyrównaniem dorobków albo rozszerzenie lub ograniczenie wspólności. Umowę podpisuje się u notariusza, przed ślubem albo w trakcie małżeństwa.
Rekordowa popularność
W 2025 roku w Polsce zawarto najmniej małżeństw od czasów powojennych, a jednocześnie podpisano rekordowo dużo intercyz, około siedemdziesięciu tysięcy. To o mniej więcej jedną trzecią więcej niż dekadę wcześniej. Notariusze zauważają też, że pary coraz częściej podpisują umowę przed ślubem, a nie w trakcie małżeństwa.
Intercyzę wybierają nie tylko osoby z dużą różnicą w zarobkach czy przedsiębiorcy. Coraz częściej robią to młode pary, które dopiero zaczynają karierę i chcą po prostu jasnych zasad od początku.
Kiedy ma sens
Intercyzę warto rozważyć w kilku sytuacjach:
- jedno z Was prowadzi działalność gospodarczą i ponosi ryzyko związane z firmą,
- macie bardzo różne dochody lub majątek,
- jedno z Was ma długi lub zobowiązania sprzed ślubu,
- to Wasz kolejny związek, a z poprzedniego macie dzieci lub majątek,
- chcecie samodzielnie decydować o swoich finansach i inwestycjach.
Rozdzielność majątkowa nie jest jednak magiczną tarczą. Małżonkowie nadal odpowiadają wspólnie za zobowiązania zaciągnięte w zwykłych sprawach rodziny. Wobec banku czy kontrahenta intercyza działa zaś wtedy, gdy wiedzą o jej istnieniu, dlatego przy kredycie czy umowie trzeba ich o niej poinformować.
Koszt u notariusza jest ograniczony przepisami. Za samą umowę płaci się zwykle kilkaset złotych plus podatek VAT i opłaty za wypisy. Przed podpisaniem dobrze porozmawiać z notariuszem o tym, który rodzaj umowy pasuje do Waszej sytuacji.
Jak o tym rozmawiać
Dla wielu osób propozycja intercyzy brzmi jak brak zaufania. Tymczasem to raczej dowód odpowiedzialności. Zacznijcie rozmowę od celów, a nie od obaw: chcecie jasnych zasad, chronić rodzinę przed ryzykiem firmy albo zabezpieczyć dzieci z poprzedniego związku.
Pomaga też spojrzenie na intercyzę jak na wspólną decyzję, a nie prośbę jednej strony. Możecie razem pójść na konsultację do notariusza, zadać pytania i dopiero potem zdecydować, czy umowa jest Wam potrzebna. Wiele par po takiej rozmowie czuje, że lepiej rozumie swoje finanse niż kiedykolwiek wcześniej.
Rozmawiajcie wcześnie, kilka miesięcy przed ślubem, a nie tydzień przed ceremonią. Dobrze, gdy oboje macie czas, żeby przemyśleć temat i zadać pytania notariuszowi. Intercyza nie przekreśla romantyzmu, a szczera rozmowa o pieniądzach przed ślubem to jedna z najlepszych inwestycji w spokojne małżeństwo.
