Perimenopauza po czterdziestce: pierwsze sygnały zmian

Miesiączki jeszcze są, ale nagle gorzej śpisz, częściej się irytujesz, a cykl zaczyna płatać figle. To może być perimenopauza, okres przejściowy, o którym wciąż mówi się za mało.

Czym jest perimenopauza

Menopauza to ostatnia miesiączka w życiu; rozpoznaje się ją po roku bez krwawienia. W Polsce kobiety przechodzą ją zwykle około 50.–52. roku życia. Zanim jednak do niej dojdzie, przez kilka lat, czasem nawet dekadę, trwa perimenopauza. Jajniki pracują wtedy nierówno, a poziom hormonów, zwłaszcza estrogenów i progesteronu, przypomina jazdę rollercoasterem.

Perimenopauza zaczyna się najczęściej po czterdziestce, ale u części kobiet wcześniej. Coraz więcej z nich rozpoznaje jej objawy dzięki otwartym rozmowom w mediach i aplikacjom do śledzenia cyklu. To dobra zmiana, bo przez lata wiele kobiet słyszało, że są „za młode na menopauzę”, i zostawało z objawami bez wyjaśnienia.

Najczęstsze objawy

  • nieregularne miesiączki: krótsze lub dłuższe cykle, obfitsze albo skąpe krwawienia,
  • uderzenia gorąca i nocne poty,
  • problemy ze snem, wybudzanie się w nocy,
  • wahania nastroju, drażliwość, niepokój, czasem obniżony nastrój,
  • trudności z koncentracją i pamięcią,
  • bóle stawów i mięśni,
  • spadek libido, suchość pochwy,
  • nasilenie bólów głowy i napięcia przedmiesiączkowego.

Objawy mogą być bardzo różne: jedne kobiety prawie ich nie odczuwają, inne mają poczucie, że ich ciało zmieniło się nie do poznania. Część dolegliwości, na przykład kołatanie serca czy lęk, potrafi przestraszyć, zwłaszcza gdy pojawia się po raz pierwszy w nocy.

Jak wygląda diagnoza

Perimenopauzę rozpoznaje się przede wszystkim na podstawie objawów i wieku. Badania hormonalne, takie jak FSH, w tym okresie bywają mylące, bo poziom hormonów zmienia się z dnia na dzień. Lekarz może jednak zlecić badania, by wykluczyć inne przyczyny dolegliwości, na przykład choroby tarczycy, niedokrwistość czy depresję.

Pamiętaj, że w perimenopauzie wciąż można zajść w ciążę. Jeśli jej nie planujesz, porozmawiaj z ginekologiem o antykoncepcji, która będzie bezpieczna w Twoim wieku.

Na wizytę zabierz zapiski z ostatnich miesięcy: daty i długość krwawień, noce z potami, dni z bólem głowy czy gorszym nastrojem. Konkretne informacje pomagają lekarzowi szybciej zrozumieć, co się dzieje.

Co pomaga

Na wiele objawów korzystnie wpływają regularny ruch, w tym trening siłowy, dbanie o sen, ograniczenie alkoholu i kofeiny oraz radzenie sobie ze stresem. Niektórym kobietom pomaga prowadzenie dziennika objawów: łatwiej wtedy zauważyć wzorce i opowiedzieć o nich lekarzowi.

To także dobry moment, by zadbać o kości i serce, bo spadek estrogenów zwiększa ryzyko osteoporozy i chorób sercowo-naczyniowych. Ruch, dieta bogata w wapń i białko oraz rzucenie palenia procentują na kolejne dekady.

Jeśli objawy utrudniają codzienne życie, porozmawiaj z ginekologiem o możliwościach leczenia. Do wyboru są metody hormonalne i niehormonalne, a lekarz dobierze je do Twojego zdrowia i potrzeb.

Bardzo obfite krwawienia, krwawienia między miesiączkami lub po stosunku zawsze wymagają konsultacji, bo nie zawsze wynikają z hormonów.

Perimenopauza to nie choroba, ale naturalny etap, który nie musi oznaczać kilku lat męczenia się w milczeniu.