Dobry plan pracy magisterskiej oszczędza tygodnie nerwów i pomaga dogadać się z promotorem, zanim napiszesz pierwszy rozdział. Zobacz, jak go ułożyć, z czego się składa i jakich błędów unikać.
Plan pracy magisterskiej to jeden z pierwszych etapów tworzenia tego opracowania naukowego. Jest dokumentem roboczym, a nie ostateczną wersją spisu treści, i właśnie dlatego tak dobrze sprawdza się jako podstawa rozmowy z promotorem o celu pracy, jej strukturze i treści. Nie traktuj go więc jak formalności, którą trzeba oddać, żeby zaliczyć semestr seminarium.
Po co Ci plan, zanim zaczniesz pisać
Plan przydaje się z kilku powodów. Pozwala uporządkować wiedzę i zebrane materiały oraz nadać im strukturę, czyli podział na rozdziały i podrozdziały. Jest też dobrą bazą do rozmowy z promotorem, który na tym etapie najłatwiej wskaże, co warto rozwinąć, a co pominąć.
Najważniejsze jednak, że na etapie planu zmiany są tanie. Rezygnacja z podrozdziału czy nawet całego rozdziału teraz jest o wiele mniej frustrująca niż wtedy, gdy masz już za sobą kilkadziesiąt napisanych stron. Kilka godzin poświęconych na przemyślenie konstrukcji to inwestycja, która zwraca się przy każdym kolejnym etapie.
Typowy układ pracy
Szczegóły zależą od kierunku i wymagań uczelni, ale spis treści zwykle wygląda podobnie:
- Wstęp (wprowadzenie)
- Rozdział 1 z podrozdziałami 1.1, 1.2, 1.3
- Rozdział 2 z podrozdziałami 2.1, 2.2, 2.3
- Rozdział 3 z podrozdziałem 3.1 podzielonym na paragrafy 3.1.1, 3.1.2, 3.1.3 oraz podrozdziałami 3.2 i 3.3
- Zakończenie (wnioski)
- Bibliografia (wykaz źródeł, wykaz literatury)
- Aneks
Często pierwszy rozdział ma charakter teoretyczny i porządkuje pojęcia, drugi opisuje metodę albo kontekst, a trzeci zawiera analizę lub badanie własne. To nie jest sztywna reguła, tylko wygodny punkt wyjścia. Paragrafy, takie jak 3.1.1, stosuj tam, gdzie temat naprawdę wymaga drobniejszego podziału, a nie po to, żeby plan wyglądał imponująco.
Jak napisać plan krok po kroku
- Sformułuj cel pracy w jednym, dwóch zdaniach. Jeśli nie potrafisz tego zrobić, temat jest jeszcze zbyt szeroki.
- Przejrzyj zebraną literaturę i zanotuj, jakie główne wątki się powtarzają. To kandydaci na rozdziały.
- Ułóż rozdziały w logicznej kolejności, od ogółu do szczegółu albo od teorii do praktyki.
- Rozpisz podrozdziały i przy każdym dopisz roboczo, o czym będzie oraz z jakich źródeł skorzystasz.
- Pokaż plan promotorowi i zapisz jego uwagi, zanim zaczniesz właściwe pisanie.
Najczęstsze błędy
- Tytuły rozdziałów, które powtarzają temat pracy zamiast go rozwijać.
- Rozdziały bardzo nierównej długości, na przykład jeden obszerny i dwa szczątkowe.
- Podrozdział rozbity na jeden paragraf. Jeśli dzielisz, to przynajmniej na dwie części.
- Teoria bez związku z częścią badawczą, przez co praca rozpada się na dwa osobne teksty.
- Przywiązanie do pierwszej wersji planu. Plan może i powinien się zmieniać, gdy praca nabiera kształtu.
Dobrze jest też od razu ustalić z promotorem zasady formatowania i sposób sporządzania przypisów, bo poprawianie ich na końcu zajmuje zaskakująco dużo czasu. Prowadź bibliografię na bieżąco, zapisując każde źródło w chwili, gdy z niego korzystasz.
Przemyślany plan nie gwarantuje szybkiego pisania, ale sprawia, że każdy kolejny rozdział wie, dokąd zmierza, a Ty razem z nim.
