Garść kasztanów, kilka liści i szyszka ze spaceru wystarczą do zabawy na jesienne popołudnie. „Skarby jesieni” to gra w zgadywanie, co zniknęło ze stołu, która uczy, rozwija pamięć i spostrzegawczość.
Najpierw spacer, potem zabawa
Zabawa zaczyna się na dworze. Ze spaceru przynosicie kasztany, żołędzie z czapeczkami, liście w różnych kształtach i kolorach, jarzębinę, kwiatki, kawałek kory, szyszki. Samo zbieranie to już przygoda: dziecko porównuje, który liść jest największy, szuka żołędzia z całą czapeczką, zastanawia się, czy kasztan jest bardziej brązowy, czy rudy.
W domu rozkładacie zbiory na stole i chwilę je oglądacie, nazywając każdy przedmiot. Potem dziecko zamyka oczy, a Ty zabierasz jeden skarb. Kiedy otworzy oczy, musi odgadnąć, co zniknęło ze stołu. Następnie zamieniacie się rolami.
Liczbę przedmiotów dopasuj do wieku dziecka. Dwu- i trzylatkowi wystarczą trzy, cztery dobrze różniące się rzeczy, na przykład kasztan, liść i szyszka. Przedszkolak poradzi sobie z sześcioma, ośmioma, a dziecko w wieku szkolnym nawet z kilkunastoma.
Co rozwija ta zabawa
To domowa wersja dobrze znanej gry pamięciowej, w której trzeba zapamiętać zestaw przedmiotów i zauważyć zmianę. Dziecko ćwiczy:
- pamięć wzrokową i koncentrację;
- spostrzegawczość, bo musi wychwycić różnicę między tym, co było, a tym, co jest;
- słownictwo związane z przyrodą: jarzębina, żołądź, kora, szyszka, nazwy drzew;
- liczenie i porównywanie, jeśli przy okazji sprawdzacie, czego jest więcej;
- cierpliwość i umiejętność czekania na swoją kolej.
Przy okazji dziecko uczy się rozpoznawać drzewa po liściach i owocach. Możecie razem sprawdzić, z jakiego drzewa pochodzi kasztan, a z jakiego żołądź, i wypatrzyć je na następnym spacerze.
Warianty na każdą porę roku
Jeśli jest wiosna, jesienne skarby można zastąpić kamykami, baziami, kwiatkami, patyczkami. Latem świetnie sprawdzają się muszelki, piórka, trawy, a zimą szyszki, gałązki świerku i kolorowe rękawiczki. Kilka pomysłów na urozmaicenie zabawy:
- Dwa zniknięcia. Zabierasz od razu dwa przedmioty i dziecko musi wymienić oba.
- Zamiana miejsc. Nic nie znika, ale dwa skarby zamieniają się miejscami.
- Nowy gość. Zamiast zabierać, dokładasz jeden przedmiot, a dziecko szuka nowości.
- Pod chustką. Wszystkie przedmioty przykrywasz chustką, a dziecko wymienia z pamięci, co leży na stole.
- Dotykiem. Z zamkniętymi oczami dziecko bierze skarb do ręki i zgaduje, co to jest.
Po zabawie zbiory mogą posłużyć do prac plastycznych: obrazków z liści, odcisków liści w plastelinie albo jesiennej kompozycji w koszyczku na parapecie.
O czym pamiętać
Kasztany, żołędzie, jarzębina i drobne kamyki są dla małych dzieci niebezpieczne, bo łatwo je włożyć do buzi, nosa albo ucha. Przy maluchach poniżej trzech lat zabawa powinna odbywać się wyłącznie pod okiem dorosłego, a po skończeniu wszystkie drobiazgi trzeba schować. Powiedz też dziecku wyraźnie, że owoców jarzębiny, grzybów i nieznanych jagód ze spaceru nie wolno jeść. Po powrocie i po zabawie umyjcie ręce.
Przyniesione do domu skarby dobrze jest obejrzeć, czy nie siedzą w nich robaczki, i otrzepać z ziemi. Liście możecie wysuszyć między kartkami grubej książki, żeby posłużyły dłużej.
Kolejny spacer nabiera wtedy zupełnie nowego sensu, bo dziecko już wie, że każdy kasztan i każdy liść może stać się częścią domowej gry.
