Wielokrotne budzenie się w nocy sprawia, że dziecko nie wypoczywa tak długo jak powinno. To z kolei wywołuje u niego stan niepokoju i nadmiernego pobudzenia, ponieważ dzieci pod wpływem zmęczenia nie uspokajają się, lecz stają sie bardziej pobudzone.
Hormon wzrostu(nazywany też somatotropiną albo STH) produkowany jest w największych ilościach w pierwszych godzinach snu. Cóż to oznacza? Ponieważ sen dziecka jest zaburzony, zaburzeniu może ulec także wydzielanie hormonu, a co za tym idzie- prawidłowy przebieg procesu wzrostu.
GRANICA 5 LAT- przyczyną, dla której traktujemy pięć lat jako swego rodzaju granicę, jest fakt, że w tym wieku dziecko zazwyczaj doskonale rozumie, czego chcą od niego rodzice.
Ostatnie badania wskazują, ze część rodziców uważa za normalny fakt, że dziecko powyżej szóstego miesiąca życia budzi się kilkakrotnie w ciągu nocy. Otóż nie jest to sytuacja normalna. Po ukończeniu pierwszego półrocza życia, a najwyżej po siedmiu miesiącach, malec powinien umieć zasypiać samodzielnie, w swoim pokoju, przy zgaszonym świetle oraz spać nieprzerwanie 11-12 godzin. Jeśli wasze dziecko tego nie robi, z pewnością powinniście zadać sobie pytanie , dlaczego. Zapomnijcie o wszystkich co przeczytaliście czy usłyszeliście do tej pory. Przyczyną nie są bowiem ani kolki, ani głód, ani pragnienie, ani nadmiar energii. Nie tędy droga! Przyczyna jest znacznie prostsza: wasze dziecko nie nauczyło się jeszcze spać. Po prostu , dziecko do tej pory nie opanowało nawyku zasypiania.
NIE USYPIAJCIE GO, MA ZASNĄĆ SAMO
(o tym, jak ukształtować nawyk zasypiania)
Opisane są 2 drastyczne przypadki:
Paweł 9.5mca nie mógł zasnąć, rodzice odkryli, ze sposobem jest jazda w wózeczku, efekt: po “Dzienniku” 2 rundki pod blokiem- przenosiny do łóżeczka, kolacja rodziców. Po północy tatuś wyjeżdża z maluchem (!!!) , znów zasypia, jeszcze raz to samo i nad ranem mama zmienia tatę i jeszcze o 6 kolejna
wycieczka…
Anna 2 lata, córka zasypiała i dobrze spała tylko przy włączonym telewizorze, spała do 2/3 rano bo wtedy kończył się program i szum budził dziewczynkę. Rodzice więc postanowili kupić 8godzinną kasetę wideo i odtwarzać ją wtedy dziecku…
Przypadki podobno autentyczne.
"Mimo iż może się to wydać zaskakujące, nie rodzimy się z umiejętnością, lecz musimy ją opanować. My dorośli, żyjemy zgodnie z rytmem biologicznym, który powtarza się mniej więcej co 24 godziny i który reguluje funkcjonowanie naszego organizmu,
wyznaczając okresy snu i czuwania, głodu, wydzielania hormonów, utrzymując odpowiednią temperaturę ciała itd. Do zapewnienia nam dobrego samopoczucia konieczne jest perfekcyjne funkcjonowanie tego cyklu.
Mniej więcej w 3. lub 4 m.ż. maluchy zwykle zaczynają zmieniać swój rytm biologiczny. Stopniowo odchodzą od cyklu 3- albo 4- godzinnego, aby przystosować się do 24-godzinnego cyklu dorosłych. Przemiana ta nie dokonuje się ot tak sobie, bez żadnej przyczyny, ale za sprawą rozwijającej się w mózgu grupy komórek, które działają jak zegar. (UWAGA!) Odpowiada on za dostosowanie pór pojawiania się rozmaitych potrzeb dziecka (snu, czuwania, zaspokajania głodu itp.) do 24-godzinnego rytmu biologicznego.
Aby ów zegar mógł zacząć prawidłowo funkcjonować, potrzebne są pewne bodźce
zewnętrzne:
- światło- ciemność
- hałas- cisza,
- pory posiłków,
- nawyk zasypiania.
Rozróżnienie między światłem a ciemnością oraz między hałasem a ciszą. Jakie czynniki zewnętrzne oprócz ciemności i ciszy mają wpływ na sen w nocy? Rozkład posiłków. Od urodzenia dziecko łączy jedzenie ze spaniem: po zaspokojeniu
głodu przychodzi pora na sen.
Przykład karmionego dziecka- jak widzi ze jest sadzane w krzesełku , zakłada mu się śliniak, daje łyżeczkę to po jakimś czasie sadzane w krzesełku już WIE, że za chwilę będzie apu ;-D
"Kiedy raz wybierzemy elementy, które chcemy wykorzystywać podczas kształtowania u dziecka pewnego nawyku, pod żadnym pozorem nie wolno nam ich zmieniać w trakcie tego procesu. Mamy postępować zawsze jednakowo.
NAWYK ZASYPIANIA:
- POSTAWA RODZICóW:
a. pewność i bezpieczeństwo
b. spokój
c. powtarzanie zachowań - ELEMENTY ZEWNĘTRZNE:
a. łóżeczko
b. pluszowy miś
c. smoczek
Kiedy dziecko dobrze sypia niemal od urodzenia, wszystko jest w porządku, ale kiedy okazuje się, że maleństwo nie chce spać, rodzice najczęściej nie wiedzą, jak się zachować i co robić. Wypróbowują zatem najrozmaitsze sposoby w poszukiwaniu takiego, który poskutkuje. W miarę jak eksperymentują ich niepewność i brak zdecydowania pogłębiają się i dają bez trudu zauważyć. A co z dzieckiem? To oczywiste, że czuje się tak samo - a nawet bardziej- niepewny siebie, jak jego tata i mama. Jego rodzice często zmieniają elementy zewnętrzne powiązane z procesem kształtowania nawyku. A ponieważ czuje to, co czują jego
rodzice, jest więc pozbawiony pewności siebie. W takiej sytuacji nie możemy oczekiwać, że dziecko opanuje nawyk samodzielnego zasypiania, jeżeli my sami nie potrafimy przekazać mu owej pewności siebie, koniecznej do tego, by mogło
pojąć że leżenie samemu we własnym łóżeczku i samodzielne zasypiania, to najzwyklejsze, najbardziej naturalne rzeczy na świecie.
Podobnie jak to czyniliśmy w przypadku czynności jedzenia, musimy powiązać czynność zasypiania i spania z zespołem elementów zewnętrznych, których nie wolno nam zmieniać ani usuwać, dopóki dziecko nie opanuje nowego nawyku.
Wyobraźmy sobie, ze usypiamy Jasia kołysząc go w ramionach. Jaki element zewn. połączy on z zasypianiem? Właśnie kołysanie, element, który mu odbierzemy w chwili, gdy położymy go do jego łóżeczka. Aby móc zasnąć ponownie będzie się
domagał tego co powiązał ze snem. Musimy sobie uświadomić, że każdej nocy wszyscy doświadczamy króciutkich przebudzeń (!!!), które przerywają ciągłość naszego snu. Zarówno u dzieci, jak i u dorosłych przebudzenia te nie trwają dłużej jak 30 sekund (u ludzi starych mogą dochodzić do 3-4minut) W tym czasie odbieramy sygnały z otoczenia informujące nas, ze nic się w nim nie zmieniło, przykrywamy się, jeśli trzeba, oraz zazwyczaj zmieniamy pozycję. Nie zapamiętujemy tych przebudzeń, chyba, ze z jakiegoś powodu ich czas się wydłużył.
Przykład usypiającego dziecka w wózeczku- dziecko nie zdoła zasnąć, zanim nie powróci do wcześniejszej sytuacji, to jest zanim nie “odzyska” elementów zewnętrznych związanych ze snem
Jakie są zatem elementy, które w świadomości naszego dziecka powinny wiązać się ze snem, jeśli chcemy by spało twardo i nie budziło nas w nocy? Z całą pewnością powinno być to coś, czego nie będziemy musieli mu odbierać, a więc coś co nie wymaga obecności dorosłego.
Na początek rzecz podstawowa- jego łóżeczko. Zapomnijmy o usypianiu malucha na kanapie, w ramionach mamusi, w wózku albo w łóżku rodziców, ponieważ są to miejsca, z których będziecie musieli go przenieść. Co jeszcze? Układając dziecko do snu nie dawajcie e mu niczego, co wymagałoby waszej obecności i nie pozostawajcie przy nim, dopóki nie zaśnie, ponieważ będzie tego oczekiwać za każdym razem, gdy przebudzi się w nocy. Jeżeli spełnicie te dwa warunki, możecie dać mu cokolwiek, pamiętając, aby mu tego później nie odbierać. Może to być smoczek. pluszowy miś, ulubiony kocyk, wszystkie te elementy, które w odróżnieniu od mamy i taty, będą pozostawać przy nim przez całą noc.
Najważniejsze jest , abyście nie pomagali dziecku zasypiać, to znaczy abyście nie brali czynnego udziału w procesie zasypiania. Dziecko musi się nauczyć robić to samodzielnie.
POWOLI I FACHOWO (O TYM, JAK NAUCZYĆ JE OD POCZĄTKU PRAWIDŁOWEGO ZASYPIANIA)
W tej części wyjaśnimy, jak sen się zmienia oraz czego możecie oczekiwać i co robić w kolejnych okresach.
NOWORODEK
Przeciętny noworodek przesypia ok. 16 godzin dziennie, choć są też takie, które śpią nawet 20 godzin i takie, kt. sypiają “zaledwie” 14 godzin na dobę. W tej fazie sen i jedzenie są ze sobą ściśle związane, ponieważ młodsze niemowlęta zwykle budzą się z głodu. Nie powinniśmy jednak kierować się powszechnie panującym przekonaniem, że noworodki płaczą dlatego, że chcą zostać nakarmione. Wcale nie musi tak być i źle się stanie, jeśli za każdym razem, gdy nasz maluszek się obudzi, będziemy go karmić. Już po tygodniu skojarzy swój płacz z karmieniem i nie uspokoi się, dopóki nie dostanie swojej porcji, bez
względu na to czy będzie głodne, czy też nie. Dlatego jeśli wasze dziecko płacze, nie pędźcie do niego z butelką. Najpierw
wykluczcie inne możliwe przyczyny płaczu: zimno lub przegrzanie, brudną pieluszkę, potrzebę kontaktu z matką…
Mimo, że jeszcze za wcześnie na narzucanie mu czegokolwiek, byłoby dobrze, gdybyście od początku pomogli waszemu dziecku odróżniać stan czuwania od stanu snu. Oznacza to, że w tych krótkich momentach, kiedy nie śpi, nie powinniście zostawiać go samego w łóżeczku, lecz wyjmować je i poświęcać mu uwagę po to, żeby całkiem się rozbudziło. Mówcie do niego, pieśćcie je, bawcie się z nim. W ten sposób zacznie odróżniać stan snu od stanu czuwania. Co więcej, dzięki takiemu postępowaniu dziecko skojarzy przebywanie w łóżeczku z porą snu, a to pomoże mu szybciej przyswoić nawyk samodzielnego zasypiania.
Warto pomóc dziecku odróżniać jedną porę od drugiej:
-
kiedy zasypia w dzień, nie zasłaniajcie całkowicie okien w jego pokoju. Nie
zostawiajcie dziecka w jego pokoju, lecz przenieście do pomieszczenia, w którym
właśnie przebywacie, aby mogło się przyzwyczaić do tego, ze w jego otoczeniu
coś się dzieje.
Nocą przeciwnie, pozostawiajcie maleństwo w ciemności. Nie używajcie nawet tych
maleńkich nocnych lampek. które takim powodzeniem cieszą się
wśród ‘początkujących’ rodziców. Wasze dziecko ma się nauczyć od samego
początku zasypiania w ciemności. W przeciwnym razie w przyszłości przez długi
czas będzie się czuło niepewnie beż światła. -
nie rezygnujcie z uruchomienia odkurzacza , prowadzenia ożywionej rozmowy i słuchania radia o 11 tylko dlatego, ze dziecko śpi. Naszym celem jest pomóc w prawidłowym ‘ustawieniu’ biologicznego zegara dziecka. Nie zdołamy tego osiągnąć, jeśli w dzień będzie w domu panować grobowa cisza, odpowiednia raczej dla później nocy.
-
kąpcie dziecko wieczorem, to jest w porze poprzedzającej długi sen nocny.
-
zatroszczcie się o to, aby nocą było mu szczególnie wygodnie. Zaczekajcie aż mu się odbije, zmieńcie pieluszkę, upewnijcie się, ze pościel nie jest zbyt zimna oraz, ze w pokoju panuje odpowiednia temperatura (20-23 stopnie C)
Początkowo noworodki zasypiają najczęściej pijąc z butelki lub ssąc pierś. W miarę możliwości starajcie sie tego unikać. Jak? Przemawiając do niego, delikatnie dotykając jego noska, łaskocząc w stópki, zmieniając pieluszkę. Oczywiście, nie zniechęcajcie się, jeśli nie udaje się wam od razu. Jest jeszcze zbyt wcześnie, aby trzeba było się tym przejmować.
GDZIE MALEŃSTWO POWINNO SPAĆ?
-
W WASZYM ŁóŻKU: Nie jest to najlepsze rozwiązanie. Spanie w jednym łóżku z dzieckiem może mieć sens, kiedy jest ono jeszcze noworodkiem (trudy po porodzie matki ) ale już po kilku tygodniach może stać się zwyczajem, który trudno będzie wykorzenić, “elementem” kojarzonym ze snem.
-
W WASZYM POKOJU, ALE WE WŁASNYM ŁóŻECZKU: Znacznie lepsze rozwiązanie, pozwala to reagować na jego płacz różnie szybko jak w poprzednim przypadku. Mimo to nie należy przedłużać pobytu dziecka w waszym pokoju. Najpóźniej w trzecim miesiącu życia powinno zostać przeniesione do swojego pokoju.
-
W JEGO POKOJU: Pod warunkiem jednak, że będziecie mogli usłyszeć dobiegający stamtąd płacz.
-
Z ŁóŻECZKA DO ŁóŻKA: Zmianę tę należy przeprowadzić w okresie, gdy w życiu dziecka nie zachodzą drastyczne zmiany, np. pójście do żłobka, narodziny rodzeństwa, przeprowadzka itp. Znakomite efekty przynosi potraktowanie przenosin do nowego łóżka jako czegoś wyjątkowego, czemu towarzyszy drobny prezent, zabawa lalkami, gratulacje lub wyrazy podziwu. Najważniejsze jest, żeby w tym okresie dziecko potrafiło już samo zasypiać.
DZIECKO MA JUŻ TRZY MIESIĄCE
Zwykle począwszy od 3 lub 4 m.ż. dziecko zaczyna stopniowo zmieniać swój rytm biologiczny z 3-, 4- godzinnego na 24-godzinny, czemu towarzyszy wydłużanie się czasu trwania snu nocnego.
1 Waszą postawę musi charakteryzować pewność i konsekwencja.
2 Musicie sprawić, żeby wasze dziecko kojarzyło porę snu z zespołem elementów, które będą mu towarzyszyć przez całą noc: łóżeczkiem, przytulanką, smoczkiem itp.
Najbardziej skuteczną recepta na sukces jest w tym przypadku stworzenie stałego, powtarzającego się co wieczór rytuału poprzedzającego moment udania się na spoczynek. Nie zapominajcie, że dla niemowlęcia powtarzalność równa się się
poczuciu bezpieczeństwa. Przede wszystkim powinniście ustalić godzinę, o której wasze dziecko ma chodzić spać i w miarę możliwości zawsze jej przestrzegać. Najlepiej abyście kładli je między godz. 20.00 a 20.30 w zimę i między 20.30 a 21.00 latem (różnica spowodowana jest zmianą czasu zimowego na letni), ponieważ stwierdzono, ze o tej porze dzieci najłatwiej zapadają w sen. Następnie wybierzcie czynności, które będziecie kolejno wykonywać. Zazwyczaj zaczyna się od kąpieli, która rozluźnia dziecko, równocześnie będąc dla niego rozrywką. Jeśli po kąpieli niemowlę ma zostać nakarmione, nie róbmy tego w jego pokoju. Należy oddzielić od siebie “sfery” jedzenia i snu. Po posiłku doskonale jest spędzić chwilę z dzieckiem poza jego pokojem, a przynajmniej z dala od jego łóżeczka. Można wtedy, na przykład tulić je i kołysać, mówiąc do niego lub śpiewając po to, aby wyciszyć, uspokoić je przed snem. W miarę jak dziecko podrasta, śpiewanie kołysanek i tulenie można zastąpić czytaniem bajek. W tych chwilach szczególnej bliskości dziecko ma się czuć kochane, zadowolone, a nade wszystko musi odbierać- i odczuwać - pewność i bezpieczeństwo, których tak potrzebuje, aby się odprężyć i spokojnie zasnąć.
Po kilku spędzonych z dzieckiem chwilach- wystarczy 5 do 10 minut- układacie je w łóżeczku z jego misiem, smoczkiem i wszystkimi tymi elementami, kt. będą mu towarzyszyć przez całą noc i zostawiacie je aż do następnego ranka. Postarajcie się żegnać je zawsze miłymi słowami, znajomymi: “Dobranoc”, “Słodkich snów”, “lulaj”. Później wyjdźcie z pokoju, nie czekając aż dziecko zaśnie.
Jeśli będziecie postępować prawidłowo i konsekwentnie, maluch będzie chętnie kładł sie spać i bez oporów rozstanie sie z rodzicami na cała noc.
Warto sprawdzić czy dziecko:
-nie jest chore,
-nie jest mu zbyt chłodno lub zbyt ciepło,
-nie przeszkadza mu brudna pieluszka,
-ostatnie karmienie zaspokoiło jego głód,
-jeśli miewało kolki-nawet jeśli teraz ich już nie ma- nie może zasnąć z przyzwyczajenia. W takim przypadku dobrze jest wsiąść je na ręce, chwilę kołysać i ponownie położyć do łóżka.
Wkrótce zaczniecie odróżniać krzyk protestu, który szybko ucicha od płaczu z bardziej istotnych powodów. Dlatego od 3 m.ż. nie zrywajcie się w nocy na dźwięk najcichszej skargi. Pozwólcie, aby wasze dziecko samo ponownie zasnęło. Być może zostaniecie przyjemnie zaskoczeni!
OKRES PO UKOŃCZENIU SZóSTEGO MIESIĄCA
Od szóstego m-ca życia dziecko powinno sypiać krócej w dzień( raz po śniadaniu, godzinę lub dwie i drugi raz po posiłku w południe, 2 do 3 godzin) i mieć dłuższe okresy nieprzerwanego snu nocnego. Kiedy ukończy siedem miesięcy, jego rytm posiłków i snu powinien być dobrze ustalony, to znaczy powinien obejmować cztery posiłki dziennie i nieprzerwany sen w nocy trwający 11-12 godzin. Jeżeli w przypadku waszego dziecka te warunki nie są spełnione, to znaczy , jeśli ma trudności z samodzielnym zasypianiem i budzi się w nocy częściej niż dwa razy, powinniście spróbować ponownie wprowadzić prawidłowy nawyk zasypiania i snu (rozdział RAZ JESZCZE).
Początkowo dzieci potrzebują jeszcze dwóch drzemek w ciągu dnia, jednak ok.15m.ż. zwykle przechodzą dość trudny okres, który bywa uciążliwy również dla rodziców. Wówczas dwie drzemki to już za dużo, a jedna- jeszcze zbyt mało. Oznacza to, ze
zbuntowany maluch najczęściej nie chce spać po śniadaniu i dlatego później, śmiertelnie zmęczony, zasypia jak kamień przed obiadem. To powoduje, ze zjada zbyt późno i nie ma ochoty na poobiednią drzemkę, zaś wieczorem zmęczony, marudzi i kaprysi, a nawet nie chce jeść kolacji. Problem ten zazwyczaj rozwiązuje się sam po upływie 1-2 miesięcy, kiedy to dziecku zaczyna wystarczać jedna drzemka w ciągu dnia.
Niestety poobiednie drzemki mają jedną wadę- czasami zbytnio się przedłużają, a tym samym zaburzają prawidłowy rytm snu dziecka. Nie możemy przecież oczekiwać, że dziecko , które spało długo w ciągu dnia, prześpi także całą noc. Dlatego niekiedy nie pozostaje nam nic innego, jak obudzić naszą pociechę. Należy przy tym pamiętać, że zawsze kiedy dziecko się budzi potrzebuje nieco czasu aby “dojść do siebie”. Należy okazać cierpliwość i dać mu 15-30 minut, podczas których można je tulić lub rozmawiać a nim. Nawet nie myślcie o myciu lub przewijaniu wtedy chyba, ze chcecie zaryzykować poważniejszą awanturę ze spazmami włącznie. Poobiednie drzemki dobrze jest utrzymywać do 4 r.ż., a jeśli to możliwe nawet dłużej;-)
PIŻAMA IDEALNA
ZIMĄ POWINNIŚMY UBIERAĆ DZIECKO DO SNU NA TYLE CIEPŁO, ŻEBY NIE MUSIAŁO BYĆ PRZEZ cały czas przykryte. Ponadto, jeśli się odkryje, a nie są dostatecznie ciepło ubrane, chłód może je obudzić. Aby tego uniknąć, najlepiej kontrolować temperaturę w pokoju i zakładać dziecku piżamę śpiworek. Latem wystarczy koszulka i pieluszka. ZACZĄĆ RAZ JESZCZE
(O TYM JAK WPROWADZIĆ NAWYK ZASYPIANIA)
Znamy rodziców osiemnastomiesięcznych dzieci, którzy uważają za normalny fakt, że wstają 3 lub 4 razy w ciągu nocy i biegną do pokoju swojej pociechy, które płacze, prosi o wodę lub nocniczek. Tak nie jest: dziecko w tym wieku już dawno powinno przesypiać całą noc. Po ukończeniu 6-7 m.ż. wszystkie dzieci powinny już:
-kłaść się bez płaczu, z radością,
- zasypiać samodzielnie,
- spać 11-12 h bez przerwy,
-spać w swoim łóżeczku, w ciemności.
Przyczyny zaburzeń snu i zasypiania:
- niewłaściwe nawyki (98%)
- problemy psychologiczne (2%)
98%:
- dziecko z wielkim trudem i niechętnie zasypia samo,
- często budzi się w nocy(robi to 3-15 razy i nie potrafi zasnąć samo bez pomocy),
- jego sen jest bardzo płytki i może zostać przerwany przez najmniejszy hałas,
- przesypia mniej godzin, niż jest to właściwe dla jego wieku.
Aby nasza technika przyniosła rezultaty możecie robić tylko to co wam wyjaśnimy. Jeżeli ogarną was wątpliwości, nie poddawajcie się. Przypomnijcie sobie wszystko, co przeczytaliście i nie róbcie niczego więcej.
Aby wyrobić u naszego dziecka właściwy nawyk zasypiania i snu, zapomnijmy o tym wszystkim co było. Wyobraźmy sobie, że wasze maleństwo dopiero dziś przyszło na świat i traktujmy je jako noworodka, niezależnie od tego czy ma 5-mcy, półtora roku, czy pięć lat. Mimo, że czasami będziemy mówić o smoczkach i sytuacjach typowych dla wieku niemowlęcego, proponowana technika jest odpowiednia dla dzieci do piątego roku życia.
Od tej chwili przez cały czas trwania procesu “reedukacji” będziecie się zachowywać tak, jakbyście byli niezachwianie pewni swoich racji, przynajmniej w odniesieniu do snu waszego dziecka (nawet jeśli serce wam się kraje na dźwięk jego płaczu) Pamiętajcie, ze najważniejsze jest nie to, co będziecie mówić do swojej pociechy ale wasza postawa, którą zaobserwuje.
JEŚLI TYM CO ODBIERZE BĘDZIE NASZA PEWNOŚĆ SIEBIE PRZEKONANIE, ŻE TO CO ROBICIE JEST NAJWŁAŚCIWSZE, DZIECKO Z WIĘKSZĄ ŁAWTWOŚCIĄ PRZYSWOI SOBIE NOWE NAWYKI.
Nadszedł czas aby wybrać te elementy, które niemowlę powiąże ze spaniem, pamiętając że mają one towarzyszyć mu przez całą noc. Na początek będziemy potrzebować czegoś nowego, ponieważ dziecko zna już wszystko, co znajduje się w jego pokoju.
Najważniejsze by maluch miał w swoim pokoju coś zupełnie nowego, coś, czego wcześniej nigdy przedtem nie miał.
Najpierw relaksująca kąpiel, po niej kolacja, później 5 do 10 minut spędzonych wspólnie na robieniu czegoś przyjemnego (kołysanka, spokojna zabawa, bajka) a wreszcie pożegnanie i wyjście z pokoju jeszcze przed zaśnięciem dziecka) Konieczne jest ustalenie stałych godzin posiłków. Dziecko powinno jadać śniadanie o 8.00, obiad w południe, podwieczorek o 16.00 i kolację o 20.00. Wybór takich a nie innych godzin wynika z faktu, że mózg dziecka jest przygotowany do rozpoczynania nocnego odpoczynku między 20.00 a 20.30 ponieważ o tej porze sen przychodzi najłatwiej. W okresie obowiązywania czasu letniego
powinniśmy kłaść dziecko spać między 20.30 a 21.00
Wyobraźmy sobie zatem, że jest godz. 20.30 i nasz mały Jaś, po kąpieli i kolacji, jest gotów aby pójść spać. Tata i mama spędzają z nim kilka minut ( w miarę możliwości nie w pokoju dziecka, lecz w salonie lub w innym pomieszczeniu). Jest konieczne, aby ton waszego głosu świadczył o spokoju i pewności siebie. Jeśli okażecie spokój i zdecydowanie, po upływie kilku dni dziecko także poczuje się pewnie i bezpiecznie (jeśli wracacie późno z pracy i to opiekunka kładzie dziecko spać, ona też powinna reedukować małego Jasia. Nieważne kto to zrobi, byle zrobił to dobrze. Jeżeli maluch śpi jeszcze ze smoczkiem, należy kupić kilka i położyć w zasięgu jego ręki. Dlaczego? To logiczne. Kiedy obudzi się w nocy i zacznie szukać smoczka, powinien znaleźć go jak najszybciej. Inaczej będzie musiał zawołać was po pomoc, a taka ewentualność zupełnie nas nie interesuje.
Jedno z was wybiera którąś z zabawek i nadaje jej imię, np. Hipolit. Wręcza ją dziecku i mówi: “Od tej pory twój przyjaciel Hipolit będzie zawsze chodził spać razem z tobą”. Ważne jest abyśmy to mu dokonali wyboru zabawki. Nie możemy pozwolić aby to dziecko mówiło nam, jak należy postępować, bowiem wpojenie dziecku nawyku samodzielnego zasypiania i spania jest rola rodziców. Każdy przedmiot, który wybraliśmy (rysunek, zabawka, przytulanka, smoczek) będzie na swoim miejscu, kiedy maluch się obudzi. Być może początkowo nie zechce nawet spojrzeć na poczciwego Hipolita, ale kiedy przebudzi się o 3 nad ranem, jego wierny przyjaciel będzie razem z nim i nie opuści go w żadnej s ytuacji.
Teraz możemy zrobić następny krok. Jest godzina 20.35 “pierwszego dnia życia waszego dziecka” Jeśli jeszcze tego nie zrobiliśmy , powinniśmy położyć naszą pociechę. Istnieją dwie możliwości, zależnie od tego czy sypia jeszcze w łóżeczku, czy też już w łóżku.
-
ŁóŻECZKO: umieszczacie w nim dziecko i , jeśli nie chce się położyć, pozostawiacie je siedzące. Jeśli chce wstać, nie zabraniajcie mu. Oddalcie się od łóżeczka na taką odległość, żeby malec mógł was dosięgnąć i zachowujcie się tak, jakby nie stało się nic nadzwyczajnego. Oczywiście dla niego będzie to prawdziwa rewolucja, nie bądźcie zatem zaskoczeni, jeśli się rozpłacze. Nie zapominajcie, ze musicie wyglądać na całkowicie przekonanych o słuszności tego, co robicie.
-
ŁóŻKO: byłoby dziwne, gdyby dziecko położyło się jak gdyby nic. Najprawdopodobniej kiedy tylko położycie go do łóżka, natychmiast poderwie się zdenerwowany i zacznie płakać. Nie próbujcie kłaść go jeszcze raz. Weźcie go za rękę h lub posadźcie na kolanach i nade wszystko zachowajcie spokój. Jedno z was zwraca się do dziecka, mówiąc coś w rodzaju: “Skarbie, tatuś i mamusia nauczą cię teraz, jak zasypiać samemu. Od dziś będziesz spać w swoim łóżeczku, z obrazkiem, z Hipolitem” i tym wszystkim co dla niego wybraliście. Przemowa powinna trwać ok. 30 sekund. Nieważne jest też czy rozumie co się do niego mówi, czy też nie. Najważniejszy jest zawsze ton waszego głosu. A trzeba pamiętać, że najprawdopodobniej w tym momencie biedne maleństwo będzie zalewać się łzami, domagając się powrotu dawnych porządków. Nie zwracajcie na
to uwagi. Mówcie dalej tak jakby nic się nie działo i nie traćcie wątku. Sztuczka polega na tym, by tłumacząc dziecku, jak będą odtąd wyglądać jego noce, maksymalnie koncentrować się na każdym wypowiadanym słowie.
Właśnie teraz tatuś i mamusia mają okazję zademonstrować prawdziwą odporność i hart ducha. Nie wolno im rozczulać się nad zalanym łzami Jasiem, który błagalnie wyciąga rączki albo, jeśli jest straszy, wrzeszczy zrozpaczony, bo chce zasypiać na kanapie w salonie. To zrozumiałe, ze dziecko nie zrezygnuje ze swych przywilejów bez walki. Będzie płakać, krzyczeć, wymiotować, tupać, wołać…a wszystko to po to by zmusić was do złożenia broni. Musicie wytrwać.
Jeśli wydaje się wam, że nie wytrzymacie już dłużej, pomyślcie, ze robicie to dla jego dobra, dla jego zdrowia i dla zdrowia całej rodziny oraz , że jeżeli wytrwacie, najdalej za 7 dni wszyscy będzie sypiać jak susły. Po upływie 30 sek. jedno z was ponownie jak najtroskliwiej układa Jasia w łóżeczku lub w łóżku, ALE ROBI TO TYLKO RAZ. Następnie kładzie smoczki w zasięgu ręki dziecka i żegna je słowami “Dobranoc kochanie, do jutra”. Później trzeba już tylko zgasić światło i wyjść z pokoju, pozostawiając drzwi lekko uchylone. Jeżeli słuchacie muzyki albo oglądacie telewizję, możecie nieco ściszyć dźwięk, ale bez zamieniania domu w rodzinny grobowiec.
Technika wyrabiania nawyków jest identyczna dla dziecka 6miesięcznego i 5-letniego. Jedyna różnica polega na tym, że im starsze dziecko, tym większe prawdopodobieństwo zastosowania przez nie wobec was dwóch bardzo niebezpiecznych rodzajów ‘broni’ - SŁOWO: potrafi ono manipulować rodzicami za pośrednictwem języka. Jak z tym walczyć? To proste- nie zwracać uwagi. -SPRAWNOŚĆ FIZYCZNA: pozwoli mu np. wyskoczyć z łóżeczka i wyjść z pokoju w poszukiwaniu mamusi i tatusia. Nie możecie spędzić całej nocy, sto razy układając je w łóżku. Rozwiązanie? Barierka ustawiona w wejściu do pokoju.
Chyba nie przypuszczacie , ze zechce spać na podłodze? Dzieci mają swój rozum i raczej do tego nie dojdzie.
Co jeszcze Jaś może robić? Może płakać. I to płakać z wyrazem takiego bólu i rozpaczy na swojej twarzyczce, ze serce będzie wam pękać. Jest to jego najskuteczniejsza metoda, o czym dobrze wie. W końcu był to pierwszy język, za pomocą którego zaczął się z wami porozumiewać.
Jeżeli dziecko płacze, rodzice powinni zaglądać do niego w niewielkich odstępach czasu, aby nie czuło się opuszczone; nie powinni jednak uspokajać ani uciszać, dopóki samo nie zaśnie.
Naturalnie ‘wielka bitwa’ dopiero się rozpoczęła. Kiedy tylko znikniecie za drzwiami “serenada” Jasia z pewnością zabrzmi dużo głośniej, wystawiając na ciężką próbę cierpliwość waszą i waszych sąsiadów. W tej sytuacji nie wolno jednego zrobić- odejść i pozwolić Jasiowi płakać aż do całkowitego wyczerpania (takie błędne rozwiązanie zapewne polecali wam niektórzy ‘życzliwi’). Dlaczego? Dlatego, że chcemy go nauczyć, a nie ukarać. Jeżeli będziemy czekać aż malec sam ‘padnie’ ze zmęczenia, pozwolimy mu myśleć, że został ukarany i opuszczony. Oczywiście nie możemy też wejść do jego pokoju przed upływem pewnego (niezbyt długiego ) czasu. To znaczy kiedy? Na początek po upływie JEDNEJ MINUTY. Wówczas jedno z rodziców zareaguje na płóacz dziecka. Przychodzimy tylko po to, aby wiedziało, ze go nie opuściliśmy. Dlatego to z rodziców, które wejdzie do pokoju powinno stanąć w pewnej odległości od łóżeczka albo- jeśli dziecko wstało- ponownie je położyć, a następnie
przemawiać do niego łagodnie przez około 10 sekund, wyjaśniając raz jeszcze to powiedziane wcześniej: “Skarbie, mamusia i tatuś bardzo cię kochają. Teraz nauczymy cię pięknie zasypiać. Masz tu swój obrazek, Hipolita, smoczek a więc śpij smacznie, do jutra” Po tych słowach, jeśli Jaś wyrzucił przedmioty z łóżeczka, mama lub tata zabiera je i układa z powrotem, a następnie wychodzi. Nieważne czy dziecko krzyczy, płacze, czy wychodzi z łóżka.
Teraz musimy znów wytrzymać i cierpieć. Tym razem odczekamy 3 minuty. Jeśli po
upływie tego czasu Jaś dalej płacze, jedno z was ponownie wchodzi do jego
pokoju i postępuje dokładnie tak samo jak poprzednim razem. Kolejne oczekiwanie
trwa 5 minut, po których wszystko sie powtarza. Od tej chwili za każdym
następnym razem czekanie trwa 5 minut. jeżeli trudno wam znieść rosnące
napięcie i zdenerwowanie przez tak ‘długi’ czas, możecie zmniejszyć odstępy do
3 minut.
Fakt, iż przychodzicie do pokoju dziecka, ma fundamentalne znaczenie, ponieważ
dzięki temu nie czuje sie ono opuszczone. Nie każcie mu czekać dłużej niż 5
minut. Jeżeli zaglądacie do niego i rozmawiacie z nim łagodnie, bez krzyków, nie
okazując zdenerwowania mały Jaś szybko zrozumie, że tatuś i mama nie opuścili
go, że bardzo go kochają. Pojmie też, że bez względu na to, jak głośno będzie
płakał i manifestował swoje niezadowolenie, rodzice nie zostaną w jego pokoju
oraz, ze zasypianie bez ich towarzystwa to nic złego. Ile czasu upłynie zanim
zaśnie? Jedne dzieci godzą się z nową sytuacją szybciej, inne wolniej, lecz
zwykle nie trwa to dłużej niż 2 godziny.
Problem w tym, że Jaś wprawdzie zaśnie, ale ponieważ jego wewnętrzny zegar jest
zupełnie rozregulowany, po upływie jednej, dwóch, trzech godzin się obudzi. Co
wtedy zrobić? Będziemy uczyć dalej, powtarzając cały proces i przestrzegając
odstępów między odwiedzinami. Ponieważ jest to nasz pierwszy dzień, najpierw
czekamy przez 1 minutę, a następnie wchodzimy do pokoju dziecka, wygłaszamy
krótką ‘mowę’- “Skarbie, mamusia i tatuś rozumieją, ze jesteś bardzo
niezadowolony, ponieważ uczymy cię spać samemu, ale masz tu swojego przyjaciela
Hipolita, rysunek, smoczek…Dobranoc kochanie. Do jutra”- i znikamy za
drzwiami. Drugi raz czekamy 3 minuty, a później za każdym razem po 5 minut,
dopóki nie zaśnie.
Trzeba postępować w ten sposób niezależnie od tego, która jest godzina,
ponieważ dziecko nie rozumie o jak późnej- lub wczesnej- porze sie obudziło.
Uwaga! Jeśli obudzi was o 3.00, 4.00 lub 5.00, najprawdopodobniej będziecie
wykończeni i dlatego łatwiej będzie was ‘złapać’ na jedną ze sztuczek, które
zastosuje , aby zmusić was do uległości. Wystarczy, ze raz zrobicie to , czego
chce od was dziecko- podacie mu wodę, potrzymacie rękę, zaśpiewacie kołysankę-
a znajdziecie się w punkcie wyjścia. Wszystko co dotąd osiągnęliście, będzie
stracone ponieważ dziecko natychmiast zda sobie sprawę, że ma na was sposób i
będziecie musieli zaczynać wszystko od początku. Jeżeli natomiast będziecie
konsekwentnie stosować opisaną przez nas metodę, jej skuteczność mile was
zaskoczy.
Powinniście zdać sobie sprawę, że wydarzenia jakie mają miejsce w życiu
rodziców, wywierają też wpływ na ich dzieci. Jeżeli rodzice są przemęczeni,
znerwicowani i niespokojni, dzieci odbierają ich stan i same zaczynają się czuć
podobnie, a to z kolei uniemożliwia im samodzielne zasypianie.
TABELA CZASóW
(ilość minut, jaką rodzice powinni odczekać przed wejściem do pokoju płaczącego
dziecka
JEŚLI DZIECKO NADAL PŁACZE
CZAS DO WEJŚCIA
DZIEŃ PIERWSZEGO DRUGIEGO TRZECIEGO NASTĘPNYCH
1 1 3 5 5
2 3 5 7 7
3 5 7 9 9
4 7 9 11 11
5 9 11 13 13
6 11 13 15 15
7 13 15 17 17
Podanych czasów przestrzegamy zarówno kładąc dziecko po raz pierwszy o 20.00,
jak i w przypadku, kiedy obudzi się w nocy. Kolejne odstępy wydłużają się, co
pozwala dziecku zrozumieć, że nic nie osiągnie płacząc. Jak widać odstępy
między kolejnymi “odwiedzinami” wydłużają sie także z upływem dni.
A CO Z POOBIEDNIĄ DRZEMKĄ?
(o TYM JAK DZIECI POWINNY SYPIAĆ W CIĄGU DNIA)
Nie wystarczy, ze dziecko dobrze sypia w nocy, bowiem aby uzupełnić energię
potrzebuje także solidnego wypoczynku w ciągu dnia. Nauczanie dziecka
samodzielnego zasypiania powinno się odbywać jednakowo w dzień i w nocy.
PIERWSZE TRZY MIESIĄCE ŻYCIA
Należy przestrzegać stałych pór posiłków!!! Od dnia ur. dziecka należy w miarę
możności jak najdokładniej przestrzegać stałych pór posiłków. Zalecamy kamienie
w odstępach 3,4 godzinnych.
Oznacza to, że:
-budzicie dziecko, jeśli w porze karmienia śpi, jeżeli opóźnicie je,
wprowadzicie chaos do jego wewnętrznego zegara, (przyp. streszczacza ;-)staram
się nie komentować ale tu się buntuję bo jestem zwolenniczką i
propagatorką “karmienia na żądanie”)
- jeżeli wasze maleństwo obudzi się przed nadejściem pory karmienia i zacznie
płakać nie karmcie go, pamiętajcie , że płacz nie zawsze jest sygnałem
głodu. Czasami jego przyczyną jest potrzeba kontaktu z matką.
Nie oznacza to jednak, że jesteśmy przeciwni karmieniu piersią. Wprost
przeciwnie! Nie można jednak pozwolić, aby matczyna pierś spełniała rolę
smoczka, bowiem jej naturalnym przeznaczeniem jest zaspokojenie głodu dziecka,
a nie uspokojenie go gdy płacze.
ZALECANY SCHEMAT KARMIEŃ
(OD NARODZIN DO 3-4 MCA Ż.)
8.00- śniadanie
12.00- obiad
16.00- podwieczorek
20.00-kolacja
24.00- I karmienie nocne
4.00- II karmienie nocne
(przyznam się, że tu śmieję się okropnie bo mój Szkrab w tym wieku to miał
potrzebę jedzenia nawet co 20 minut)
Radzimy też, abyście podczas karmień o 8.00 w południe i o 16.00 nie chronili
dziecka przed dziennym światłem oraz zwykłymi domowymi dźwiękami. W nocy
natomiast karmienia powinny odbywać się w ciszy i przy przyćmionym świetle.
Dzięki temu maleństwo zacznie odróżniać warunki panujące w dzień i w nocy, co
pomoże mu w przystosowaniu się do cyklu 24godzinnego.
POWINNO ZASYPIAĆ SAMO
Mimo, że dziecko jest jeszcze maleńkie, należy dokładać starań, aby nie
zasypiało p[podczas karmienia i nie skojarzyło snu z posiłkiem. W takim
przypadku za każdym razem, gdy będziecie chcieli by zasnęło, będziecie musieli
je nakarmić.
Kiedy przyjdzie czas na sen, połóżcie je w łóżeczku i zostawcie aby mogło
zasnąć SAME. W żadnym przypadku nie możecie stać się elementem, którego będzie
koniecznie potrzebowało do zaśnięcia.
0D CZWARTEGO DO SZóSTEGO MIESIĄCA
ZALECANY ROZKŁAD POSIŁKóW
(od 3-4 do 6 m.ż)
8.00-śniadanie,
12.00-obiad,
16.00podwieczorek,
20.00- kolacja
2.00-karmienie nocne
Nie zapominajmy, że w dzień należy karmić dziecko piersią lub podawać butelkę w
miejscu oświetlonym, przy włączonej (niezbyt głośno!) muzyce i nie separować go
od zwyczajnych domowych odgłosów. Osoba karmiąca powinna przemawiać do
maleństwa lub w inny sposób utrzymywać je w stanie czuwania. Powtórzymy: JEST
NIEZBĘDNE ABY DZIECKO KOJARZYŁO POSIUŁEK ZE STANEM CZUWANIA.
Naturalne karmienie nocne o 2.00 powinno odbywać się w ciszy i półmroku, żeby
zbytnio nie wybijać dziecka ze snu, ponieważ już wkrótce to karmienie zostanie
wyeliminowane i nie chcemy by z przyzwyczajenia budziło się o tej porze.
W ciągu dnia dzieci w tym okresie wciąż jeszcze sypiają po każdym posiłku. Po I
karmieniu (o śpią przeważnie od 9.00 do 11.00. Jeśli wasza pociecha śpi nieco
krócej lub dłużej, nie martwcie się, ponieważ niektórym niemowlętom wystarcza
tylko godzina snu.
Po karmieniu w południe drzemka powinna być dłuższa i trwać 2 do 3 godzin.
Po podwieczorku prawdopodobnie nie zechce spać równie długo. Z czasem drzemki
staną się coraz krótsze, ale powinniście koniecznie utrzymywać stałe pory
posiłków z 15minutowym marginesem.
Błędem jest traktowanie spaceru jako metody usypiania maleństwa. Nie zabieramy
dziecka po to, by zasnęło jak kamień, ale po to by zażyło kąpieli słonecznej,
by pobudzać jego zmysły, by mogło poznawać otoczenie i uczyć się nowych rzeczy.
OD SZóSTEGO DO 18TEGO M.Ż.
ZALECANY ROZKŁAD POSIŁKóW
(PO ukończeniu 6 m.ż)
8.00-śniadanie
12.00-obiad
16.00- podwieczorek
20.00-kolacja
Po śniadaniu dziecko odbywa pierwszą drzemkę, która stopniowo staje się coraz
krótsza. Wreszcie ok.15m.ż. przestaje sypiać po śniadaniu. Drzemka poobiednia
wciąż trwa mniej więcej 3 godziny.
OD 18 M.Ż DO 5 ROKU ŻYCIA
Dzieci 18miesięczne śpią zazwyczaj tylko raz w ciągu dnia- po obiedzie. Drzemka
ta może trwać nawet 3 godziny, choć nie ma żadnego powodu do obaw, jeśli jest
krótsza lub dłuższa. Tę drzemkę należałoby traktować jako “świętość”, tymczasem
jednak czasami rezygnuje się z niej zbyt wcześnie z powodu wymagań
przedszkolnych. Jest to poważny błąd, ponieważ liczne badania wykazały, że
potrzeba wypoczynku między 13 a 16 występuje przez całe życie.
Zadbajmy więc o to, by przynajmniej do ukończenia 5. r.ż. odbywały choćby
godzinną poobiednią drzemkę, bez względu na to czy chodzą do przedszkola czy
nie.
Jak wprowadzić nawyk samodzielnego zasypiania po obiedzie?
Sposób uczenia dzieci samodzielnego zasypiania jest zawsze taki sam, bez
względu na to czy procedura dotyczy poobiedniej drzemki, czy snu nocnego.
Powrócimy tu do przykładu z jedzeniem, jako że uważamy go za najbardziej
przejrzysty. Niezależnie od pory dnia i od wieku dziecka uczymy je jeść zawsze
w taki sam sposób. Kiedy dajemy mu jogurt, zawsze używamy łyżeczki i tej samej
techniki. Ta metoda skutkuje, bowiem po niedługim czasie dziecko potrafi jeść
samodzielnie. To samo odnosi się do zasypiania i snu. Musimy uczyć dzieci
zasypiać zawsze w ten sam sposób, niezależnie od pory dnia. Dlatego właśnie
technika MAJĄCA NA CELU WPROWADZENIE NAWYKU SAMODZIELNEGO ZASYPIANIA JEST TAKA
SAMA W DZIEŃ JAK TA, KTóRĄ STOSUJEMY W ODNIESIENIU DO SNY NOCNEGO.
Kiedy zatem nadejdzie pora poobiedniej drzemki, ułóżcie swoje maleństwo w
łóżeczku i zostawcie je tam wraz z elementami, które będą mu towarzyszyć
podczas snu. Następnie podobnie jak to robicie wieczorem, mówcie do niego
łagodnym tonem.
Pamiętajcie: możecie przebywać przy łóżeczku dziecka nie dłużej jak 30 sekund;
później WYCHODZICIE Z POKOJU, ABY MALEC MóGŁ SPRóBOWAĆ ZASNĄĆ SAMODZIELNIE.
Są 2 różnice:
- czasy oczekiwania- w przypadku drzemki w dzień należy czekać krócej przed
wejściem do pokoju dziecka, które zaczęło płakać (patrz tabelka), - czas, jaki należy poświęcić na uczenie dziecka samodzielnego zasypiania. Jest
to ogromnie ważne. Jeśli po 2 godzinach (!!!) dziecko jeszcze nie zasnęło,
należy wyjąć je z łóżeczka lub pozwolić wstać i zaczekać do nadejścia następnej
drzemki. Nie pozwólcie zasnąć mu przed czasem, ponieważ to rozreguluje jego
wewnętrzny zegar.
TABELA CZASóW (DRZEMKA)
Czas w minutach, jaki rodzice powinni odczekać przed wejściem do pokoju
dziecka, które płacze
Dzień pierwszego drugiego trzeciego
następnych
- 1 2
3 3 - 2 3
4 4 - 3 4
5 5 - 4 5
6 6 - i nast. 5 6
7 7
Jeśli po kilku dniach, podczas których dziecko spało dobrze, ponownie zacznie
mieć ono problemy z zasypianiem, należy zastosować czasy oczekiwania takie jak
w pierwszym dniu.
Ponieważ po ukończeniu przez dziecko 6. m. ż. Drzemki po śniadaniu i po
podwieczorku stają się już dość krótkie, stosujcie powyższą tabelę jedynie
przez godzinę. Jeżeli po upływie tego czasu dziecko nie zasnęło, pozwólcie mu
wstać i czekajcie do nadejścia pory kolejnej drzemki.
W każdym przypadku, jeżeli maluch zasypia, a następnie budzi się po upływie ok.
30 minut, powinniście próbować dalej, ale najwyżej przez godzinę.
PROBLEMY Z CZASEM (O TYM JAK WYGRAĆ BITWĘ Z ZEGAREM)
Podobnie jak to w przypadku dorosłych, niektóre dzieci potrzebują mniej snu,
inne więcej. Mając to na uwadze, potraktujcie podane informacje jako punkt
odniesienia.
ODPOCZYNEK MAŁEGO WOJOWNIKA
1 tydzień………………………….16-17 h
3 miesiące…………………………15 h
6 mcy……………………………….14 h
12 mcy……………………………..13 ¾ h
18 mcy………………………………13 ½ h
2 lata…………………………………13 h
3 lata ………………………………….12 h
4 lata…………………………………..11 ½ h
5 lat……………………………………..11 h
Aby zmienić godziny snu malucha, możecie opóźniać jego pójście spać co tydzień
o 30 minut. Możliwe , że dziecko sypia zbyt krótko w nocy, ponieważ jego
drzemki w ciągu dnia trwają bardzo długo. W takim razie wystarczy tylko
ograniczyć ilość snu w dzień.
Pamiętajcie, że jeśli zadbacie o wygodę malucha- zmieniając mu pieluchę lub
podając butelkę ( a mówią by nie podawać na początku!!!(przyp.streszczacza)-być
może zyskacie dodatkową godzinę snu. Kiedy dziecko jest starsze, spróbujcie
zostawić mu w nogach łóżeczka jakąś niespodziankę- książeczki/ kolorowanka i
pudełko kredek/ klika zabawek…
INNE PROBLEMY
(O TYM JAK RADZIĆ SOBIE Z KOSZMARAMI SENNYMI I INNYMI PARASOMNIAMI)
Parasomnie to: somnambulizm, krzyki nocne, koszmary senne, zgrzytanie zębów,
mówienie przez sen, gwałtowne automatyczne ruchy. Najczęściej i w największym
natężeniu występują u dzieci w wieku od 3 do 6 lat.
SOMNAMBULIZM
Typowym Przykładem może być dziecko 4 lub 5letnie, które wstaje z łóżka, zapal
światło i z otwartymi oczami drepce do łazienki ,żeby zrobić siusiu. Jednak
zamiast skorzystać z klozetu, siusia do wanny albo do własnego
kapcia. Następnego ranka nic nie pamięta. Zjawisko to polega na automatycznym
powtarzaniu zachowań wyuczonych w ciągu dnia, dokonywanych jednak w stanie
głębokiego uśpienia. Zwykle zanika samoistnie w okresie dojrzewania.
KOSZMARY SENNE
Pojawiają się zawsze w drugiej połowie nocy (po2.00) Z reguły pojawiają się
przez kilka tyg. I związane są z jakimś wydarzeniem, kt. Wywołało u dziecka
niepokój. Należy zapewnić dziecku poczucie
bezpieczeństwa.
KRZYKI NOCNE
Pojawiają się w 1.poł. nocy, co znaczy, że powiązane są z głęboką fazą snu.
Dziecko zrywa się nagle i zaczyna przeraźliwie krzyczeć. Nie dzieje się nic
strasznego. Dziecko nie reaguje na wysiłki rodziców nie zdaje sobie sprawy, co
się dzieje dookoła, ponieważ głęboko śpi. Ten ‘horror’ trwa zwykle nie dłużej
niż 2 do 6 minut. W przeciwieństwie do koszmarów sennych, w przypadku krzyków
nocnych dziecko rano niczego nie pamięta. Co robić? Pozostać przy nim chwilę i
zadbać, aby poruszając się lub siadając nie wypadło z łóżka. To wszystko..
Zanika samoistnie w miarę dorastania dziecka.
ZGRZYTANIE ZĘBAMI
Przyczyną jest uwalnianie się podczas nocy nadmiernego napięcia mięśni w
rejonie żuchwy. Należy interweniować jedynie wtedy, gdy zgrzytanie jest tak
silne, iż powoduje uszkodzenia zębów.
MóWIENIE PRZEZ SEN
GWAŁTOWNE AUTOMATYCZNE RUCHY
CHRAPANIE
Stwierdzono, że 7-10% dzieci regularnie chrapie. Sugerujemy zwrócenie się po
poradę do specjalisty, jeżeli wasze dziecko często chrapie, a nade wszystko,
jeżeli podczas snu oddycha przez usta.
PYTANIA I ODPOWIEDZI
(O TYM, JAK WYJAŚNIĆ TYPOWE WĄTPLIWOŚCI)
1.Jaki jest najlepszy moment na to, aby zacząć wprowadzać prawidłowy nawyk
zasypiania i snu?
Teraz! Kiedy tylko oboje rodzice są zgodni, dokładnie rozumieją, co i po co
mają robić oraz wiedzą, jak powinni reagować w każdej chwili. Jeżeli jedno z
was nie pozbyło się wątpliwości, lepiej nie zaczynać, ponieważ aby się wam
powiodło, powinniście działać z pełnym przekonaniem i spokojem.
Przede wszystkim powinniście wybrać okres względnego spokoju, w którym nie
będzie przeprowadzek ani dłuższych wyjść z domu i to co najmniej przez 10 dni.
-
Kto powinien uczyć dziecko zasypiania: mama, ojciec, opiekunka?
To nie ma znaczenia, pod warunkiem, że osoba ta przeczytała instrukcje i
potrafi je wykonać. Najlepiej jeśli zarówno mama, tato jak i opiekunka WIEDZĄ
JAK POSTĘPOWAĆ , ponieważ wtedy każde z nich może zająć się ‘reedukacją’
dziecka. Nieważne kto to robi; liczy się sposób, w jaki zabiera się do rzeczy.
Niemniej jednak, jeśli możecie wybierać lepiej jest, kiedy ‘terapię’
rozpoczynają rodzice, a dokładniej to z nich, które jest cierpliwsze i
spokojniejsze. Pamiętajcie: nieważne kto daje dziecku zupkę, liczy się tylko
to, że wszyscy karmicie je łyżeczką. To samo odnosi się do kształtowania nawyku
samodzielnego zasypiania. -
CZY DZIECKO MOŻE NOCOWAĆ U DZIADKóW?
Wystarczy, że udzielicie im kilku ogólnikowych wyjaśnień na temat podstawowych
zasad: pory, o jakiej należy położyć dziecko, tego, że ma zasnąć bez pomocy
dorosłych oraz umieszczania w zasięgu jego ręki przytulani, smoczków itp.
Dziecko, które jest istotą nadzwyczaj inteligentną, natychmiast się zorientuje,
że w domu dziadka i babci panują inne porządki niż w jego własnym. Nie
obawiajcie się, ponieważ to nie stanowi żadnego zagrożenia dla waszych
wysiłków. PO powrocie do domu z całym spokojem kontynuujcie ‘lekcje’ jak do tej
pory. -
CO ROBIĆ, KIEDY CHCEMY WYJECHAĆ NA WEEKEND?
Najważniejsze byście nie zapomnieli ulubionej przytulani dziecka i smoczków
oraz wytłumaczyli mu, że będzie spać w innym miejscu niż zwykle.
5.CZY MOŻEMY ZACZĄĆ NAUKĘ SAMODZIELNEGO ZASYPIANIA, KIEDY DZIECKO JEST CHORE?
CO BĘDZIE, JEŚLI ZACHORUJE W TRAKCIE ‘REEDUKACJI’?
Najlepiej nie zaczynać kształtowania nawyku samodzielnego zasypiania, kiedy
dziecko choruje, lecz zaczekać z tym do jego wyzdrowienia. Jeśli zachoruje ,
zanim zdoła się nauczyć, będziecie zmuszeni postępować stosownie do sytuacji.
Najprawdopodobniej będzie miało gorączkę. W takiej sytuacji powinniście
przychodzić do niego zawsze kiedy zapłacze, zmierzyć temperaturę, podać
odpowiednie lekarstwa i wodę (aby ugasić pragnienie, nie po to by zasnęło).
Starajcie się jednak, aby nie zasnęło podczas waszej obecności w jego pokoju.
Kiedy ponownie zapłacze nie czekajcie aż upłynie czas zaznaczony w tabeli lecz
idźcie do niego i powtórzcie całą operację….
WIEMY, ŻE NIE NALEŻY PODAWAĆ DZIECKU NAPOJóW ZAWIERAJĄCYCH KOFEINĘ. Czy są
pokarmy, których nie powinno spożywać?
Wszystkie substancje o działaniu pobudzającym mogą wpływać na sen. Kofeina,
która znajduje się w kawie i w coca-coli może utrudniać zasypianie. Także kakao-
znajduje się ono w czekoladzie oraz zawierających ją napojach- spożywane w
zbyt wielkich ilościach może wywierać negatywny wpływ na jakość snu.
Wiadomo, że niektóre pokarmy mają właściwości stymulujące , inne natomiast-
uspokajające. I tak np. proteiny (mięso) wywołują pobudzenie, zaś węglowodany
(makaron, kasze) ułatwiają zasypianie. Dlatego dzieciom podajemy zwykle
proteiny w południe, a węglowodany wieczorem.
ZALECA SIĘ KĄPANIE DZIECKA PRZED KOLACJĄ. Co się STANIE, JEŻELI BĘDĘ KĄPAĆ MOJE
DZIECKO RANO?
Pora dnia nie ma tu większego znaczenia, bowiem najważniejsze jest
przestrzeganie określonego porządku czynności.
CZY OGLĄDANIE PRZEZ DZIECKO TV PRZED SNEM MOŻE WYWIERAC NA NIE SZKODLIWY WPŁYW?
Dziecko nie powinno oglądać TV po kolacji i przed spaniem, ponieważ to, co
zobaczy, może je nadmiernie pobudzić, a jeżeli zaśnie przed ekranem, wszystkie
nasze wysiłki mogą zostać zaprzepaszczone.
JAKIE CZYNNIKI MOGĄ SPOWODOWAC WYSTAPIENIE ZABURZEŃ SNU I ZASYPIANIA?
Zmiany w rozkładzie dnia i przyswojonych nawykach mogą spowodować opóźnienia
lub komplikacje w procesie nauczania samodzielnego zasypiania i snu.
Np. narodziny braciszka lub siostrzyczki w dramatyczny sposób wpływają na życie
dziecka, które zauważa, że nie jest już najważniejszą osobą domu. Podobnie jest
z pierwszym dniem w przedszkolu, który dosłownie stawia świat dziecka na
głowie. Stwierdza ono bowiem, że przedszkole jest pełne innych maluchów i ono
samo nie znajduje się już w centrum uwagi. Z wszystkimi tymi sytuacjami
dziecko oswaja się już po kilku dniach i nie ma powodu, aby wywierały one
jakikolwiek wpływ na jego sen, ZWŁASZCZA JEŚLI RODZICE NIE DOPUSZCZĄ ABY TAK
SIĘ STAŁO.
W obliczu każdej nowej sytuacji należy przede wszystkim starać się nie zmieniać
dotychczasowych zasad postępowania. Trzeba rozmawiać z dzieckiem o tym, co się
dzieje- zawsze ze spokojem i pewnością siebie- po to, by zrozumiało, ze
narodziny braciszka lub siostry czy tez pójście do przedszkola nie SA powodem
do zmiany obyczajów związanych z zasypianiem.
Fakt, że dziecko pije z butelki, nie oznacza, że jest głodne albo chce mu się
pić. Dziecko, które pije dużo w ciągu dnia, nie odczuwa pragnienia w nocy.
Jeżeli budzi się i żąda wody, znaczy to, że jego nawyki związane z zasypianiem
i snem zostały niewłaściwie ukształtowane.
Jedyne odstępstwa od tej reguły mogą mieć miejsce w szczególnych sytuacjach,
np. kiedy dziecko ma gorączkę. Wówczas podajemy mu kilka łyków wody oraz
niezbędne leki. Woda ma ugasić pragnienie, nie zaś sprawić, że dziecko zaśnie.
MóJ SYNEK CHODZI SPAĆ PO GODZINIE 23, PONIEWAŻ TEJ PORZE MĄŻ ZWYKLE WRACA Z
PRACY I CHCE SPĘDZIĆ KIKA CHWIL Z SYNEM. CZY ROBIMY ŹLE?
Jedynym efektem takiego postępowania będzie jeszcze poważniejsze rozregulowanie
jego rytmu snu- czuwania.. Nie jest prawdą, że jeśli położycie dziecko później
spać, zaśnie natychmiast. Wręcz przeciwnie, będzie miało z tym większy problem,
ponieważ minęła optymalna pora.
PO CZYM MOGĘ POZNAĆ, ŻE DZIECKO NIE PŁACZE Z POWODU KOLKI?
Kolki zanikają u niemowląt między 4 a 5 m.ż. Atak kolki zwykle zaczyna się
późnym popołudniem lub wczesnym rankiem i może trwać wiele godzin. W żadnym
przypadku nie występuje wyłącznie w nocy.
MOJE DZIECKO ZĄBKUJE I BARDZO ŹLE SYPIA
Jest to jeden z najbardziej typowych argumentów mających usprawiedliwić
problemy ze snem u niemowląt. Większość z nas jest przekonana, że ząbkowanie
jest bolesne, lecz do dziś nie udało się tego naukowo udowodnić.
