Stan czystości pochwy a planowanie ciąży

Zanim zaczniecie starać się o dziecko, warto się przebadać, by wykryć choroby, które mogłyby utrudnić poczęcie albo zagrozić ciąży. Należą do nich infekcje dróg rodnych – dlatego jednym z badań jest ocena stanu czystości pochwy.

Kiedy powiesz ginekologowi, że planujesz dziecko, zleci Ci kilka badań. Obok cytologii i badań krwi znajdzie się wśród nich zwykle ocena stanu czystości pochwy. To proste, szybkie badanie, które wiele mówi o tym, czy naturalna ochrona dróg rodnych działa tak, jak powinna.

Na czym polega badanie

W czasie wizyty lekarz pobiera wymaz z pochwy. Trwa to chwilę i nie boli. W laboratorium ocenia się pod mikroskopem, ile jest w nim pałeczek kwasu mlekowego, które chronią pochwę, ile innych bakterii, a także komórek nabłonka i krwinek białych świadczących o stanie zapalnym. Wynik podaje się w stopniach od I do IV. Stopnie I i II oznaczają prawidłową florę, a III i IV jej zaburzenie lub infekcję, które wymagają dalszej diagnostyki, na przykład posiewu, i leczenia.

Żeby wynik był wiarygodny, przez dobę lub dwie przed badaniem nie współżyj, nie stosuj leków dopochwowych ani irygacji. Nie umawiaj się też na wymaz w czasie miesiączki.

Dlaczego infekcje warto wyleczyć przed ciążą

Nieprawidłowości w obrębie pochwy mogą utrudnić poczęcie. Chodzi o takie schorzenia jak waginoza bakteryjna, rzęsistkowica, chlamydioza czy infekcje wirusowe. Stany zapalne pochwy i sromu utrudniają plemnikom przemieszczanie się i zmniejszają ich zdolność do połączenia się z komórką jajową. Chlamydioza często przebiega bez objawów, a nieleczona może uszkodzić jajowody.

W ciąży nieleczona infekcja bywa groźna i dla dziecka, i dla przyszłej mamy. W skrajnych przypadkach może prowadzić do poronienia, przedwczesnego porodu, przedwczesnego odpłynięcia wód płodowych, zakażenia wewnątrzmacicznego czy zahamowania rozwoju płodu.

Wyleczenie infekcji przed zapłodnieniem jest ważne także dlatego, że w ciąży wybór leków jest ograniczony – nie każdy środek przeciwbakteryjny czy przeciwgrzybiczy można wtedy stosować. Do tego zakażenia u ciężarnych mają skłonność do nawrotów, a pod wpływem hormonów szczególnie często wracają infekcje drożdżakowe pochwy i sromu. To nie znaczy, że w ciąży infekcji się nie leczy. Lekarz dobierze wtedy bezpieczne leki, a odkładanie leczenia byłoby błędem.

Przy niektórych zakażeniach, takich jak rzęsistkowica czy chlamydioza, leczyć trzeba oboje partnerów. Inaczej infekcja szybko wróci. Na czas kuracji zrezygnujcie ze współżycia albo używajcie prezerwatyw.

Profilaktyka na co dzień

O dobrą florę bakteryjną dbasz przede wszystkim codziennymi nawykami:

  • podmywaj się łagodnie, wodą lub płynem o lekko kwaśnym odczynie, zawsze od przodu do tyłu, i nie rób irygacji;
  • noś przewiewną, bawełnianą bieliznę i nie siedź długo w mokrym kostiumie;
  • przyjmuj antybiotyki tylko wtedy, gdy przepisze je lekarz, bo zaburzają one także florę pochwy;
  • z nowym partnerem używaj prezerwatyw i rozważcie wspólne badania w kierunku chorób przenoszonych drogą płciową.

Lekarz może też zalecić probiotyki ginekologiczne, doustne lub dopochwowe. To produkty z bakteriami kwasu mlekowego, które pomagają odbudować zaburzoną równowagę mikrobiologiczną i utrzymać właściwy odczyn pochwy. Stosuje się je zwykle jako uzupełnienie leczenia przeciwbakteryjnego czy przeciwgrzybiczego albo po antybiotykoterapii, a nie zamiast niego. Czy są Ci potrzebne i jaki wybrać, ustal z lekarzem lub farmaceutą.

Zgłoś się do ginekologa, gdy zauważysz nietypową wydzielinę – szarą, pienistą, grudkowatą – nieprzyjemny, rybi zapach, świąd, pieczenie albo ból przy współżyciu. Pamiętaj jednak, że wiele infekcji nie daje żadnych objawów i właśnie dlatego badanie przed ciążą ma taki sens.

Zdrowa flora bakteryjna to jeden z najprostszych sposobów, by od samego początku dać dziecku dobre warunki do rozwoju.