Test na nowotwór

Najbardziej narażone na zachorowanie na nowotwór są osoby obciążone mutacjami genetycznymi. Osoby u których wykryto obecność zmutowanych genów należą do grupy podwyższonego ryzyka i powinny pozostawać pod opieką specjalistycznych placówek medycznych. Systematyczne badania profilaktyczne u takiej osoby pozwolą na wczesne zdiagnozowanie choroby w razie jej pojawienia się, co jest warunkiem skutecznego leczenia.

Analizy aktualnych trenów pokazują, że ok. 25% Polaków w ciągu swego życia zachoruje na chorobę nowotworową. Część zachorowań na nowotwory, to tzw. zachorowania sporadyczne, czyli takie, dla których, zgodnie z dzisiejszym stanem wiedzy, nie można stwierdzić dziedzicznej skłonności do choroby. W takiej sytuacji sądzi się, że zachorowanie na nowotwór związane jest z wpływem środowiska. Istnieją jednak rodziny, w których obserwuje się zwiększoną zapadalność na choroby nowotworowe. W takiej sytuacji bardzo prawdopodobna jest genetycznie uwarunkowana skłonność do zachorowania na nowotwór.

Najczęściej występującymi w populacji są zespoły dziedzicznego raka piersi lub jajnika. Nowotwory dziedziczne, to około 10% wszystkich nowotworów piersi i jajnika. Genetyczną przyczyną nowotworu piersi i jajnika są mutacje w genach BRCA1 i BRCA2, natomiast mutacje w genie p16 (CDKN2a) - nowotworu trzustki i czerniaka.

U osób u których występują mutacje w genach BRCA1 BRCA2 oraz p16 zachorowanie na nowotwór jest o wiele bardziej prawdopodobne, niż w pozostałej części populacji. Badania pokazują, że przed ukończeniem 50. roku życia aż 33-50% kobiet - nosicielek zmutowanych genów BRCA1 i BRCA2 - zachoruje na nowotwór, podczas gdy w całej populacji kobiet poniżej 50. roku życia ryzyko zachorowania na nowotwór piersi wynosi ok. 2%.

Podobnie przed ukończeniem 70. roku życia 27-44% kobiet, które są nosicielkami zmutowanych genów BRCA1 i BRCA2 zachoruje na raka jajnika.

Dzisiejszy poziom diagnostyki medycznej pozwala w stosunkowo łatwy sposób określić czy dana osoba ma genetyczne predyspozycje do zachorowania na określone nowotwory. Za pomocą specjalnych testów można wykryć mutacje genów BRCA1 i 2 oraz p16, odpowiedzialnych za nowotwory piersi, jajnika, trzustki oraz czerniaka. Testy takie można wykonać w laboratoriach medycznych lub też można je zamówić przez internet.

Zamówienie testu przez internet, to bardzo wygodna forma wykonania badania. Materiał do badania pobiera się samodzielnie, po czym wysyła do laboratorium w specjalnym pojemniku. Po wykonaniu testu wynik otrzymujemy do domu przesyłką kurierską.

Wykrycie u danej osoby mutacji tych genów nie oznacza, że na pewno zachoruje ona na nowotwór, a jedynie - podwyższone ryzyko zachorowania na dany typ nowotworu. Osoba z grupy podwyższonego ryzyka powinna pozostawać pod opieką specjalistycznej poradni, co pozwoli, w wypadku pojawienia się choroby, wykryć ją w bardzo wczesnym stadium, co jak wiadomo, jest podstawą skutecznego leczenia choroby nowotworowej.

W razie jakichkolwiek wątpliwości zawsze można udać się do poradni onkologicznej. Wizyta w poradni nie wymaga skierowania lekarskiego, nie obowiązuje też żadna rejonizacja.

Autor: Ewa Sze