Paciorkowiec grupy B nie daje żadnych objawów i najczęściej nie szkodzi mamie. Dla noworodka może być jednak groźny, dlatego tak ważne jest badanie między 35. a 37. tygodniem.
Czym jest paciorkowiec GBS
Paciorkowiec grupy B to bakteria, która naturalnie bytuje w przewodzie pokarmowym i drogach rodnych wielu zdrowych kobiet. Nosicielką jest mniej więcej co piąta–co czwarta ciężarna. Bakteria nie wywołuje u niej objawów, nie jest zakażeniem przenoszonym drogą płciową i nie świadczy o braku higieny.
Problem pojawia się w czasie porodu. Przechodząc przez drogi rodne, dziecko może zostać skolonizowane, a u niewielkiej części noworodków dochodzi do ciężkiego zakażenia: sepsy, zapalenia płuc lub opon mózgowo-rdzeniowych. Dzięki badaniom i profilaktyce takie przypadki zdarzają się dziś rzadko.
Jak wygląda badanie
Wymaz pobiera się między 35. a 37. tygodniem ciąży. Lekarz lub położna pobiera wymazówką materiał z przedsionka pochwy i z okolicy odbytu. Badanie trwa chwilę i jest bezbolesne, choć bywa krępujące. Na wynik czeka się zwykle kilka dni.
Termin nie jest przypadkowy. Nosicielstwo GBS może się zmieniać w czasie, a wynik uznaje się za wiarygodny przez około pięć tygodni. Jeśli poród nastąpi później, lekarz może zlecić powtórzenie badania.
- nie stosuj przed badaniem globulek ani irygacji, chyba że zalecił je lekarz,
- nie przejmuj się, jeśli wynik będzie dodatni, to częsta sytuacja,
- wpisz wynik do karty ciąży i zabierz go do szpitala.
Co oznacza wynik dodatni
Dodatni wynik nie wymaga leczenia w ciąży. Antybiotyk podany kilka tygodni przed porodem i tak nie usunąłby bakterii na stałe. Kluczowy moment to sam poród: kobieta otrzymuje antybiotyk dożylnie, najlepiej co najmniej kilka godzin przed narodzinami dziecka, co znacząco zmniejsza ryzyko zakażenia noworodka.
Dlatego mamy z dodatnim wynikiem nie powinny zbyt długo zwlekać z wyjazdem do szpitala. Jeśli odejdą wody płodowe, jedź od razu, nawet gdy skurczów jeszcze nie ma. Na izbie przyjęć od razu powiedz o wyniku.
Jeśli planowane jest cesarskie cięcie przed rozpoczęciem porodu i przy całych błonach płodowych, profilaktyka zwykle nie jest potrzebna. Decyzję podejmuje lekarz.
Jeśli w poprzedniej ciąży urodziłaś dziecko, u którego doszło do zakażenia GBS, albo w tej ciąży wykryto paciorkowca w badaniu moczu, profilaktykę w czasie porodu stosuje się bez względu na wynik wymazu. Dlatego tak ważne jest, by personel znał całą historię, także tę sprzed lat. Wpisz te informacje do planu porodu albo przypomnij o nich przy przyjęciu.
Gdy wyniku nie ma albo dziecko się spieszy
Jeśli poród zaczyna się przed badaniem albo wynik nie jest znany, lekarze kierują się czynnikami ryzyka: porodem przedwczesnym, gorączką w czasie porodu czy długim czasem od odpłynięcia wód. W takich sytuacjach antybiotyk również podaje się profilaktycznie.
Po porodzie noworodek jest obserwowany, a rodzice dostają informacje, na co zwracać uwagę w domu. Gorączka, apatia, problemy z jedzeniem czy przyspieszony oddech u niemowlęcia w pierwszych tygodniach życia zawsze wymagają szybkiej konsultacji z lekarzem. Karmienie piersią przy nosicielstwie GBS jest jak najbardziej możliwe.
Wymaz w kierunku GBS to drobne badanie o dużym znaczeniu, które pozwala bezpiecznie przeprowadzić poród nawet wtedy, gdy wynik okaże się dodatni.