„W poniedziałek rano kosił ojciec siano…” – kto z nas nie zna tej cudownej zabawy dla dzieci. Przy pokazywaniu, jak kosi się, grabi i zwozi siano, maluch bez wysiłku uczy się dni tygodnia.
Zasady i tekst
To zabawa w parze. Ty jesteś „ojcem”, a dziecko „synem” albo „córką”. Śpiewasz lub mówisz kolejne zwrotki i pokazujesz, co trzeba robić z sianem, a dziecko powtarza ruchy razem z Tobą. Przy okazji uczysz malucha dni tygodnia, bo każda zwrotka zaczyna się od kolejnego dnia.
W poniedziałek rano
kosił ojciec siano.
Kosił ojciec,
kosił ja,
kosiliśmy obydwa!A we wtorek rano
grabił ojciec siano…A we środę rano
znosił ojciec siano…A we czwartek rano
zwoził ojciec siano…
Każda zwrotka ma tę samą budowę: zmienia się tylko dzień i czynność, a końcówka „…ojciec, …ja, …obydwa” powtarza się z nowym słowem. Dalsze dni tygodnia śpiewa się w różnych domach i przedszkolach trochę inaczej, więc możecie użyć wersji, którą znacie, albo wymyślić z dzieckiem, co ojciec robi w piątek, sobotę i niedzielę.
Jak pokazywać kolejne prace
Gesty są najważniejszą częścią zabawy, bo dzięki nim dziecko zapamiętuje słowa i ich kolejność. Proponujemy takie ruchy:
- Koszenie: obie ręce trzymają wyobrażoną kosę i zamaszyście przesuwają się z boku na bok, nisko nad ziemią.
- Grabienie: ręce ciągną grabie do siebie krótkimi, energicznymi ruchami.
- Znoszenie: dziecko „zbiera” siano w ramiona, podnosi je i przenosi kilka kroków dalej.
- Zwożenie: ręce trzymają lejce albo kierownicę, a wszyscy jadą razem po pokoju, kołysząc się jak na wozie.
Przy słowach „kosił ojciec” pokazujesz Ty, przy „kosił ja” dziecko, a przy „kosiliśmy obydwa” robicie to razem, patrząc na siebie. Tempo możesz stopniowo zwiększać, a ostatnią zwrotkę zaśpiewać bardzo wolno, jakby wszyscy byli już zmęczeni całym tygodniem pracy.
Co rozwija zabawa
Piosenka sprawdza się mniej więcej od drugiego roku życia, choć dni tygodnia dzieci zaczynają naprawdę rozumieć dopiero w wieku przedszkolnym. Dla dwulatka liczy się przede wszystkim rytm, ruch i wspólne śpiewanie. Trzy-, czterolatek zaczyna dopowiadać nazwy dni, a pięciolatek potrafi już powiedzieć, jaki dzień będzie po środzie.
Przy okazji dziecko:
- poznaje kolejność dni tygodnia i uczy się, że po jednym dniu przychodzi następny;
- ćwiczy pamięć i rytm, bo zwrotki są powtarzalne i łatwe do przewidzenia;
- poznaje słowa, które w mieście słyszy rzadko: kosić, grabić, znosić, zwozić, siano;
- ćwiczy koordynację i naśladowanie ruchów dorosłego;
- buduje więź z rodzicem, bo zabawa wymaga patrzenia na siebie i wspólnego działania.
Warianty i drobne rady
Przy okazji opowiedz dziecku, czym jest siano i do czego służy. Jeśli macie okazję, pokażcie mu łąkę po koszeniu, kopki albo bele siana na polu. Wtedy zabawa nabiera prawdziwego sensu.
Zabawę możecie też przenieść na inne prace. Zamiast siana mama może piec chleb, a dziecko mieszać, wałkować i wkładać do pieca. Można sprzątać pokój, sadzić kwiatki w ogródku albo gotować zupę. Dziecko chętnie wymyśli własną wersję, a Ty dopasujesz słowa do melodii.
Gdy dzieci jest więcej, ustawcie się w kole, a rolę ojca niech pełni kolejno każde z nich. Zabawa uczy wtedy także czekania na swoją kolej i prowadzenia grupy. A kiedy przyjdzie niedziela, najlepiej po prostu usiąść razem i odpocząć, tak jak po prawdziwym tygodniu pracy w polu.
