18. tydzień ciąży – pierwsze ruchy i plan USG połówkowego

18. tydzień ciąży: dziecko ma około 14 cm, a w pierwszej ciąży często czuć już jego ruchy. Jak je rozpoznać, kiedy umówić USG połówkowe i po co ci położna POZ.

„Czy to już ono?” – to pytanie zadaje sobie w tych dniach wiele kobiet w pierwszej ciąży. Między 18. a 20. tygodniem pierwiastki zwykle zaczynają czuć ruchy dziecka. Na początku są tak subtelne, że łatwo wziąć je za burczenie w brzuchu. Z czasem nabierają wyrazu i nie da się ich z niczym pomylić.

Osiemnasty tydzień w karcie ciąży to 17+0–17+6. Trwa II trymestr, a z tym tygodniem kończy się czwarty miesiąc ciąży. Za kilka dni, od 18+0, otwiera się okno USG połówkowego.

Papryka, która ziewa

Dziecko mierzy około 14 cm od czubka głowy do pośladków i waży mniej więcej 190 g – tyle co papryka. W USG można czasem zobaczyć, jak ziewa, ssie kciuk albo czka. Ucho środkowe i wewnętrzne są coraz lepiej rozwinięte. Dziecko ma też swój rytm: okresy aktywności przeplatają się z okresami snu. Jeśli to dziewczynka, w jej jajnikach są już miliony niedojrzałych komórek jajowych – z nich będą kiedyś pochodzić twoje wnuki.

Jak wyczuć pierwsze ruchy

Kobiety opisują je różnie: jako trzepot motyla, przelewanie się, delikatne pukanie od środka. Kilka podpowiedzi:

  • najłatwiej poczuć je, gdy leżysz spokojnie, np. wieczorem przed snem albo po posiłku,
  • skup się na dolnej części brzucha, poniżej pępka,
  • przy łożysku na przedniej ścianie macicy ruchy bywają słabiej wyczuwalne i pojawiają się nieco później,
  • na tym etapie nie ma potrzeby ich liczyć – bywają dni bez wyraźnych wrażeń.

Partner poczuje kopnięcia przez skórę brzucha dopiero za kilka tygodni, gdy dziecko będzie silniejsze.

Twoje ciało

Brzuch rośnie z tygodnia na tydzień, a pępek zaczyna się spłaszczać. Ciśnienie w II trymestrze bywa nieco niższe niż zwykle, więc możesz czuć zawroty głowy przy dłuższym staniu albo w dusznym pomieszczeniu. Dokuczają też bóle pleców, skurcze łydek i obrzęki stóp pod koniec dnia. Wiele kobiet ma lepszy nastrój niż w I trymestrze, choć sen bywa przerywany.

Przed USG połówkowym i wizytą

USG połówkowe według rekomendacji PTGiP wykonuje się między 18+0 a 22+6. Standard opieki okołoporodowej przypisuje je do okresu 18.–22. tygodnia. To najdokładniejsza w ciąży ocena budowy dziecka i łożyska, więc warto zaplanować je z wyprzedzeniem. Sprawdź, czy masz skierowanie, i zapytaj, jak długo trwa badanie. Zabierz kartę ciąży i opis USG z I trymestru – lekarz porówna pomiary.

Jeśli w okresie 15.–20. tygodnia nie robiłaś jeszcze morfologii i badania moczu, zrób je przed wizytą.

Wybierz położną POZ

Od 21. tygodnia przysługują ci w ramach NFZ regularne spotkania z położną POZ. Do 31. tygodnia jest to jedno spotkanie w tygodniu, później dwa – razem do 26 wizyt, niezależnie od szkoły rodzenia. Zwykle ta sama położna przychodzi potem do domu z wizytami patronażowymi po porodzie. Dlatego warto wybrać ją już teraz: zapytaj w przychodni, gdzie masz lekarza rodzinnego, albo poszukaj położnej z umową z NFZ w okolicy. Zmiana wymaga złożenia deklaracji wyboru.

Porady na 18. tydzień

  1. Zrób listę pytań na USG połówkowe, np. o położenie łożyska, ilość płynu owodniowego i to, czy chcecie poznać płeć dziecka.
  2. Rozważ szkołę rodzenia. Zajęcia z położną POZ są bezpłatne, ale szkoła rodzenia może dać dodatkową praktykę, np. ćwiczenia oddechowe z partnerem.
  3. Pij więcej, zwłaszcza gdy kręci ci się w głowie. Unikaj długiego stania w jednym miejscu.
  4. Unoś nogi, gdy siedzisz wieczorem. Łagodzi to obrzęki stóp i ciężkość nóg.
  5. Zrób listę wyprawki bez pośpiechu. Zakupy mogą poczekać, ale już teraz zapisz, co pożyczysz od znajomych, a co lepiej kupić nowe, np. fotelik samochodowy.
  6. Rozmawiaj z dzieckiem. Słuch rozwija się z każdym tygodniem, a dla ciebie to dobry sposób na budowanie więzi.

Pilne objawy

  • skurcze lub twardnienie brzucha, które wracają regularnie – przed 37. tygodniem to sygnał zagrażającego porodu przedwczesnego,
  • wyciek wodnistego płynu albo nagłe uczucie mokrej bielizny,
  • krwawienie z dróg rodnych, także bez bólu,
  • omdlenie albo zawroty głowy z kołataniem serca, które nie mijają po odpoczynku.

Czytaj również

Informacje są ogólne i nie zastępują porady lekarza ani położnej.