Dwudziesty miesiąc życia: zabawa na niby, lęk przed rozstaniem, adaptacja w żłobku, drzemka poza domem, karmienie piersią i szczepienie przeciw ospie.
Miś dostaje zupę z pustego talerzyka, lalka idzie spać przykryta chusteczką, a klocek zamienia się w telefon. Zabawa „na niby” pokazuje, że dziecko potrafi coś sobie wyobrazić – jedna rzecz może udawać inną. To duży krok w myśleniu, a przy okazji świetna okazja do rozmowy: w udawanym świecie maluch chętnie powtarza słowa, które słyszy od ciebie.
Dwudziesty miesiąc życia trwa od ukończenia 19 do ukończenia 20 miesięcy. Do drugich urodzin zostały już tylko cztery miesiące, a wiele rodzin właśnie teraz planuje żłobek albo powrót do pracy.
Wyobraźnia, przywiązanie i słowa
Dołącz do zabawy, ale nie przejmuj jej: zapytaj, czy miś jest głodny, podaj „gorącą” herbatę i podmuchaj. Pozwól, żeby to dziecko decydowało, co będzie dalej.
Maluch coraz wyraźniej okazuje przywiązanie. Przy nowych osobach chowa się za twoją nogą, przy rozstaniu płacze, a po powrocie potrafi być obrażony albo wyjątkowo przylepny. Lęk przed rozstaniem jest naturalnym etapem rozwoju i z czasem słabnie. Słownik rośnie, choć rozrzut między dziećmi w tym samym wieku jest bardzo duży – jedne mówią kilka słów, inne kilkadziesiąt.
Ruch: biegiem przez pokój
- Biega coraz pewniej, choć nadal trudno mu nagle się zatrzymać albo skręcić.
- Próbuje kopnąć piłkę – często najpierw na nią wchodzi.
- Siada samo na małym krzesełku, bokiem albo tyłem.
- Dopasowuje elementy prostych układanek z uchwytami.
- Trzyma kubek jedną ręką, choć przy pełnym wciąż pomaga sobie drugą.
Łagodny start w żłobku
- Zacznij od krótkich pobytów razem z tobą, potem bez ciebie: godzina, dwie, pół dnia.
- Żegnaj się zawsze, krótko i czule – zniknięcie bez słowa nasila lęk.
- Daj dziecku przytulankę albo coś, co pachnie domem.
- Opowiedz opiekunkom o rytmie dnia, sposobach na uspokojenie i słowach, których maluch używa po swojemu.
- Licz się z tym, że w pierwszych tygodniach dziecko częściej choruje i bywa marudne po powrocie.
- Wieczorem zaplanuj spokojny czas tylko we dwoje.
Drzemka poza domem
W żłobku drzemka odbywa się zwykle o stałej porze, wspólnej dla całej grupy. Jeśli w domu dziecko zasypiało o innej godzinie, przez kilka tygodni przed startem przesuwaj jego rytm w stronę żłobkowego. W weekendy trzymaj się podobnych godzin. Dwudziestomiesięczny maluch potrzebuje w sumie około 11–14 godzin snu na dobę, a duże różnice między sobotą a poniedziałkiem utrudniają zasypianie na początku tygodnia.
Karmienie piersią w drugim roku
Karmienie po pierwszych urodzinach nadal ma wartość: daje składniki odżywcze, przeciwciała i bliskość. WHO zaleca kontynuowanie go do 2. roku życia i dłużej, jeśli mama i dziecko tego chcą. Wiele dzieci w żłobkowym rytmie ssie rano i wieczorem, a piersi dość szybko dostosowują się do rzadszych karmień.
Jeśli zdecydujesz się zakończyć karmienie, rób to stopniowo – rezygnuj z jednego karmienia na kilka dni i proponuj w zamian inną bliskość: przytulenie, czytanie, kołysankę. Przy bolesnych, twardych miejscach w piersiach skonsultuj się z położną albo doradczynią laktacyjną.
Szczepienie przeciw ospie wietrznej
Ospa wietrzna łatwo przenosi się w grupie dzieci. Szczepienie jest zalecane wszystkim, którzy nie chorowali – po pierwszych urodzinach podaje się dwie dawki w odstępie co najmniej 6 tygodni. Według Programu Szczepień Ochronnych na 2027 rok dzieci, które nie przechodziły ospy i chodzą do żłobka lub klubu dziecięcego albo zostały do niego zakwalifikowane, mają to szczepienie w ramach szczepień obowiązkowych, czyli bezpłatnie. Zapytaj o nie pediatrę, zanim maluch zacznie żłobek. Obowiązkowych szczepień według wieku w tym miesiącu nie ma.
Zabawy na niby, które warto podsunąć
- Kuchnia z garnków, pokrywek i drewnianych łyżek.
- Wizyta u lekarza dla misia, z plastrem i słuchawką z rolki po papierze.
- Pranie dla lalek w misce z letnią wodą.
- Sklep: koszyk, kilka produktów z szafki i ty w roli sprzedawczyni.
Kiedy warto skonsultować
- dziecko w ogóle nie bawi się „na niby” i nie naśladuje dorosłych;
- nie reaguje, gdy wołasz je po imieniu;
- po kilku tygodniach adaptacji wciąż bardzo źle znosi rozstania, przestaje jeść albo spać;
- używa tylko pojedynczych słów albo żadnych;
- nadal nie chodzi samodzielnie;
- traci umiejętności, które już miało.
Sąsiednie strony
- 19. miesiąc – „co to?” i ekrany
- 21. miesiąc – faza „nie” i wspinaczka
- Rozwój dziecka miesiąc po miesiącu – cały przewodnik
- Datę startu w żłobku i drugiej dawki łatwiej zaplanować z kalkulatorem wieku dziecka (wynik orientacyjny).
Treść jest ogólna. W sprawie szczepień i rozwoju dziecka zawsze możesz poradzić się pediatry.
