Ile powinna mierzyć 13-latka? Wzrost i BMI – centyle WHO

Mediana WHO dla 13-latki: 156,4 cm wzrostu i BMI 18,8. Tabela centyli, kalkulator i podpowiedzi, jak rozmawiać z nastolatką o ciele bez komentarzy o wadze.

Trzynastolatka potrafi godzinami stać przed lustrem albo przeciwnie – unikać go, kiedy tylko się da. Jej ciało zmieniło się w ostatnich latach bardziej niż przez wszystkie wcześniejsze lata szkoły, a wzrost wyraźnie zwalnia: w ostatnim roku mediana WHO wzrosła o 5,1 cm, a w kolejnym wzrośnie już tylko o 3,4 cm.

Kalkulator pod spodem pokaże, gdzie na siatkach WHO jest wzrost i BMI córki, a tabela – wartości dla trzynastolatki. Dalej zamiast kolejnych liczb piszemy o czymś, co w tym wieku jest równie ważne: jak mówić z nastolatką o jej ciele. Tabela i kalkulator przydadzą się, gdy chcesz sprawdzić, czy wszystko idzie swoim torem, bez robienia z ważenia rodzinnego wydarzenia.

Kalkulator działa w przeglądarce z włączonym JavaScriptem.

Centyle WHO dla 13-latki: wzrost i BMI

Centyl Wzrost (cm) BMI
3. 143,3 15,1
15. 149,2 16,5
50. 156,4 18,8
85. 163,6 21,9
97. 169,4 25,6

Masa do wieku kończy się w siatkach WHO na 10 latach, więc wagę trzynastolatki porównuje się przez BMI.

W skrócie:

  • Wzrost na 50. centylu: 156,4 cm
  • Od 3. do 97. centyla: 143,3–169,4 cm
  • Roczny przyrost na 50. centylu: 5,1 cm
  • Typowe BMI w tym wieku: 18,8

Jak mówić o ciele, nie o wadze

Nastolatki są bardzo wrażliwe na uwagi dotyczące wyglądu, nawet żartobliwe i życzliwe. Zdanie rzucone przy obiedzie o „zaokrąglonej buzi” albo „chudych nogach” potrafi zostać w głowie na lata. Lepiej w ogóle nie komentować sylwetki córki ani jej wagi, a rozmawiać o tym, co ciało potrafi i czego potrzebuje: snu, jedzenia, ruchu, który sprawia przyjemność.

Unikaj też mówienia przy niej o własnym odchudzaniu i o „zakazanych” produktach. Nastolatki uczą się stosunku do jedzenia, patrząc na dorosłych. Jeśli zauważysz, że córka zaczyna pomijać posiłki, bardzo często się waży albo unika wspólnego jedzenia, porozmawiaj z pediatrą – w tym wieku łatwiej pomóc, gdy reaguje się wcześnie.

Kiedy BMI ma znaczenie

Mediana BMI dziewczynek w wieku 13 lat to 18,8, a zakres od 3. do 97. centyla – od 15,1 do 25,6. Tak szeroki przedział pokazuje, jak bardzo różnią się sylwetki rówieśniczek. Pomiar warto robić raz na kilka miesięcy, bez komentarzy, a ocenę zostawić lekarzowi, który zobaczy cały przebieg krzywej.

W wieku trzynastu lat wiele dziewczyn ma już za sobą pierwszą miesiączkę, część dopiero na nią czeka. Na siatce BMI widać ten okres jako stopniowe wznoszenie się linii – mediana w ciągu dwóch kolejnych lat podniesie się do 20,2. Jeśli córka pyta, czy to normalne, pokaż jej siatkę: łatwiej zobaczyć, że zmiany dotyczą wszystkich rówieśniczek.

Zobacz także

Liczby z tabel to punkt odniesienia. Czy wzrost i masa twojego dziecka rozwijają się prawidłowo, ocenia pediatra na podstawie kolejnych pomiarów.