Błoto na ubraniu i dywanie: dlaczego najpierw trzeba je wysuszyć i wytrzepać, czym sprać brązowy ślad i co zrobić, gdy po czerwonej glinie zostaje rdzawy cień.
Błoto to woda z drobinami gliny, piasku i próchnicy, czyli rozłożonych resztek roślin. Piasek i glina to cząstki mineralne, które nie rozpuszczają się w niczym – można je tylko wyjąć z tkaniny. Próchnica barwi na brązowo, trochę jak herbata, a niektóre gliny, zwłaszcza czerwone i rude, zawierają tlenki żelaza, czyli w praktyce rdzę. Mokre błoto wcierane szmatką wciska te cząstki między włókna, więc pierwszą zasadą jest cierpliwość: najpierw ma wyschnąć.
Zwykłe błoto z placu zabaw schodzi prawie zawsze. Trudniejsza jest glina z budowy i czerwona ziemia, po której potrafi zostać pomarańczowy cień.
Od razu: pierwsze 5 minut
- Zbierz grube grudy łyżką albo tępym nożem, bez wycierania.
- Nie spieraj mokrej plamy – rozpuszczasz brud i rozprowadzasz go szerzej.
- Rozłóż ubranie płasko do wyschnięcia w temperaturze pokojowej. Nie kładź go na kaloryferze.
- Gdy błoto zrobi się jasne i kruche, wytrzep rzecz na zewnątrz i wyszczotkuj suchą szczotką do ubrań.
- Odkurz resztki pyłu, a dopiero potem pierz – od lewej strony, w zimnej wodzie.
Jak usunąć plamę z błota z różnych materiałów
| Materiał | Co zrobić |
|---|---|
| Bawełna biała | Po wytrzepaniu namocz na godzinę w zimnej wodzie z proszkiem z enzymami, potem wypierz. Brązowy cień zlikwiduje namaczanie z odplamiaczem z aktywnym tlenem. |
| Bawełna kolorowa | Mydło galasowe na zwilżoną plamę, 15 minut, pranie w 30–40°C. |
| Jeans | Wyschnięte błoto z nogawek wytrzep o barierkę balkonu, wyszczotkuj i wypierz spodnie na lewej stronie w zimnej wodzie. |
| Wełna i jedwab | Wysusz, delikatnie wyczesz miękką szczotką, resztki dociskaj ściereczką z zimną wodą i płynem do wełny. Jedwab po spacerze w deszczu – pralnia. |
| Syntetyki | Kurtki i spodnie przeciwdeszczowe: wysuszone błoto zmieć, resztki zmyj gąbką i wypierz według metki, bez płynu do płukania. |
| Obrus | Koc z ogrodu albo pled z pikniku: wysuszyć, wytrzepać na zewnątrz, dopiero prać. |
| Tapicerka i dywan | Błoto z butów zostaw do wyschnięcia, potem odkurzaj w kilku kierunkach. Ślad, który zostanie, czyść ściereczką z wodą i płynem do naczyń, dociskając, nie trąc. |
| Materac | Wysuszone błoto po psie albo dziecku odkurz, cień przetrzyj lekko wilgotną szmatką z płynem do naczyń i wysusz przy otwartym oknie. |
| Skóra | Licową skórę po wyschnięciu przetrzyj wilgotną ściereczką i wysusz z dala od grzejnika. Zamsz i nubuk wyczyść suchą szczotką do zamszu z gumką. |
Rdzawy ślad po czerwonej glinie
Jeśli po praniu plama zmieniła kolor z brązowego na pomarańczowy, to znak, że w glinie było żelazo. Enzymy i aktywny tlen na nie nie działają. Na białej bawełnie i lnie potraktuj ślad jak rdzę: zwilż, posyp solą, polej sokiem z cytryny albo roztworem kwasku cytrynowego i zostaw na kilka godzin w słońcu, pilnując, żeby miejsce nie wyschło. Na kolorach kwasek sprawdź najpierw na szwie, bo może rozjaśnić barwnik.
Domowe środki i rodzaje odplamiaczy
- Sucha szczotka i odkurzacz – najważniejsze narzędzia przy błocie, zanim dotknie go woda.
- Proszek z enzymami – rozkłada organiczną część błota; do namaczania i prania bawełny i syntetyków.
- Mydło galasowe – na brązowe ślady na kolanach i nogawkach.
- Płyn do naczyń – na uliczne błoto z domieszką smaru i oleju.
- Kwasek cytrynowy – tylko na rdzawy cień po glinie na białych tkaninach.
Czego nie robić
- Nie wycieraj mokrego błota chusteczką – z kropki zrobisz smugę.
- Nie pierz zabłoconych rzeczy w gorącej wodzie: organiczna część błota się utrwala.
- Nie wkładaj do pralki ubrań z grudami ziemi i piasku – piasek zostaje w bębnie i fałdach uszczelki.
- Nie wybielaj rdzawego śladu chlorem, bo zrobi się ciemniejszy.
Bezpieczeństwo
Trzep i szczotkuj błoto na zewnątrz – suchego pyłu z ziemi lepiej nie wdychać, a w mieszkaniu osiada na meblach. Do namaczania z enzymami albo aktywnym tlenem załóż rękawiczki. Kwasku cytrynowego nie łącz z wybielaczem chlorowym. Środki do zamszu i skór sprawdź najpierw na języku buta albo wewnętrznej stronie cholewki. Płaszcz z metką „tylko czyszczenie chemiczne” wysusz, wytrzep i zanieś do pralni, mówiąc, że to błoto i czy była w nim glina.
Zobacz też: plama z trawy, plama z rdzy, pranie kurtki z membraną.