Plama z masła: zeskrob, póki jest zimne, płyn do naczyń, potem pranie w najwyższej temperaturze z metki. Kanapka na dywanie, kukurydza, masło czosnkowe.
Masło to w większości tłuszcz mleczny, ale ma też wodę i trochę białka maślanki. Stąd plama, która na początku wygląda po prostu na tłustą, a po kilku dniach żółknie i brzydko pachnie. W lodówce masło jest twarde, w ciepłej kuchni miękkie, a w temperaturze ciała topi się na płyn. Dlatego tak ważne jest, by zebrać je, zanim się rozpuści i wsiąknie.
Masło czosnkowe i ziołowe dokłada drobinki ziół i zapach, masło klarowane to czysty tłuszcz bez białka, a margaryna i miksy maślane zachowują się raczej jak olej roślinny. Najczęstsi winowajcy to kukurydza z masłem, popcorn, rogaliki i kanapka, która spadła masłem do dołu.
Od razu: pierwsze 5 minut
- Zeskrob masło tępym nożem lub łyżeczką. Jeśli jest miękkie, najpierw schłodź je kostką lodu w woreczku.
- Odciśnij resztę ręcznikiem papierowym, nie rozcierając jej.
- Wetrzyj płyn do naczyń w suchą plamę i zostaw na 5 minut.
- Spłucz letnią wodą, nie wrzątkiem, bo białko maślanki się zetnie.
- Wypierz w najwyższej temperaturze, jaką dopuszcza metka; jeśli nie możesz od razu, nie zostawiaj ubrania w ciepłym miejscu.
Jak usunąć plamę z masła z różnych materiałów
| Materiał | Co zrobić |
|---|---|
| Bawełna biała | Zeskrob, płyn do naczyń albo mydło galasowe, a potem pranie w 60°C lub wyżej z proszkiem z enzymami, jeśli metka pozwala. Enzymy rozłożą resztki białka. |
| Bawełna kolorowa | Płyn do naczyń na sucho, potem pranie w najwyższej temperaturze dla tego koloru. Na ciemnych koszulkach tłusty cień widać najlepiej po wyschnięciu, więc obejrzyj plamę przed suszarką. |
| Jeans | Masło z popcornu na udach: zasyp skrobią na kwadrans, wetrzyj płyn szczoteczką i wypierz spodnie na lewej stronie. |
| Wełna i jedwab | Zeskrob na zimno, zasyp talkiem na kilka godzin, strzep i oddaj do pralni. Gorąca woda, która rozpuściłaby masło, sfilcowałaby wełniany sweter. |
| Syntetyki | Masło z ciastka na poliestrowej sukience: płyn do naczyń na pół godziny, pranie w 40°C, suszenie na wieszaku. |
| Obrus | Kapnięcia z kukurydzy czy ziemniaków zasyp skrobią, potem płyn do naczyń i gorące pranie. Lniany obrus prasuj dopiero, gdy nie ma na nim tłustych kropek. |
| Tapicerka i dywan | Kanapka masłem do dołu: zeskrob masło z włosia plastikową kartą, ruchem do góry, posyp miejsce sodą oczyszczoną i odkurz po kilku godzinach. Resztkę przetrzyj ciepłą wodą z płynem. |
| Materac | Zeskrob, zasyp skrobią na godzinę, odkurz, a potem przetrzyj ściereczką z płynem, prawie suchą. |
| Skóra | Zeskrob i zasyp talkiem na noc. Ślad, który zostanie na torebce czy siedzisku, zmyj mleczkiem do czyszczenia skóry i zabezpiecz odżywką (więcej w poradniku czyszczenie skóry i ekoskóry). |
Masło czosnkowe, ziołowe i zapach
Masło czosnkowe zostawia zapach, który trzyma się tkaniny dłużej niż sama plama. Po praniu powąchaj ubranie; jeśli czosnek nadal czuć, namocz je na godzinę w wodzie z dodatkiem octu i wypierz jeszcze raz. Zielone drobinki ziół zbierz na sucho, zanim zmoczysz tkaninę – rozmoczona natka czy koperek zostawiają zielonkawe kropki podobne do plam z trawy.
Domowe środki i rodzaje odplamiaczy
- Płyn do naczyń – na suchą plamę, zanim użyjesz wody.
- Mydło galasowe – świetne na masło na bawełnie; natrzyj zwilżoną plamę i odczekaj kwadrans (jak używać mydła galasowego).
- Proszek z enzymami – rozkłada białko maślanki; bawełna, len, syntetyki.
- Skrobia lub talk – zbierają tłuszcz z dywanu, jeansu i wełny.
- Ocet spirytusowy 10% – do namaczania, gdy po praniu został zapach czosnku.
- Odplamiacz z aktywnym tlenem – na stare, zżółkłe plamy.
Czego nie robić
- Nie wycieraj masła serwetką – rozsmarujesz je na większej powierzchni.
- Nie zalewaj plamy wrzątkiem.
- Nie pierz wełny w gorącej wodzie, nawet jeśli plama jest tłusta.
- Nie wkładaj zaplamionej rzeczy do suszarki, dopóki widać ciemniejszy ślad.
Bezpieczeństwo
Rzeczy, na których zostały resztki masła i oleju, susz na stojącej suszarce, a nie w bębnowej – nagrzany tłuszcz to ryzyko samozapłonu. Ocet do namaczania po czosnku nigdy nie trafia do jednej miski z wybielaczem chlorowym. Proszek z enzymami rozpuszczaj w rękawiczkach, jeśli masz wrażliwą skórę, i nie używaj go na wełnę ani jedwab. Mydło galasowe i odplamiacz wypróbuj na kolorowej tkaninie w niewidocznym miejscu, np. na podwinięciu. Rzeczy z metką „tylko czyszczenie chemiczne” zeskrob, osusz i zanieś do pralni, mówiąc, że to masło, czyli tłuszcz z odrobiną białka.
Zobacz też: plama z tłuszczu, w jakiej temperaturze prać.