Szczepienie przeciw krztuścowi w ciąży – Tdap od 27. tygodnia

Szczepienie Tdap w ciąży chroni noworodka przed krztuścem, zanim sam zostanie zaszczepiony. Kiedy je zrobić, czy w każdej ciąży, gdzie i czy jest bezpłatne.

Krztusiec u starszego dziecka czy dorosłego to wielotygodniowy, męczący kaszel. U noworodka może być bardzo niebezpieczny: zamiast kaszlu pojawiają się bezdechy, sinienie, kłopoty z jedzeniem, a wielu najmłodszych chorych trzeba leczyć w szpitalu. Dziecko dostaje pierwszą dawkę szczepionki dopiero po 6. tygodniu życia, a pełną ochronę buduje przez kolejne miesiące. Szczepienie mamy w ciąży wypełnia tę lukę.

Jak to działa

Po szczepieniu twój organizm wytwarza przeciwciała przeciw krztuścowi. W ostatnich tygodniach ciąży przechodzą one przez łożysko do dziecka. Noworodek rodzi się więc z „pożyczoną” ochroną, która działa, zanim jego własne szczepienia zaczną chronić. W ostatnich latach liczba zachorowań na krztusiec w Polsce i w Europie wyraźnie wzrosła, więc to zalecenie jest szczególnie ważne.

Kiedy się szczepić

Zasada Według PSO
termin od ukończenia 27. do 36. tygodnia ciąży
przy zagrożeniu porodem przedwczesnym już po ukończeniu 20. tygodnia
liczba dawek jedna
kolejna ciąża szczepienie powtarza się w każdej ciąży
rodzaj szczepionki Tdap – ze zmniejszoną zawartością składników błonicy i krztuśca

Szczepienie powtarza się w każdej ciąży, nawet jeśli poprzednia była niedawno, bo przeciwciała po szczepieniu z czasem spadają.

Szczepienie razem z innymi

Między szczepionką przeciw krztuścowi a szczepionką przeciw RSV zaleca się co najmniej 2 tygodnie odstępu. W uzasadnionych przypadkach lekarz może jednak podać obie na tej samej wizycie. Szczepionkę przeciw grypie i COVID-19 można podać razem z Tdap – w różne miejsca.

Gdzie i za ile

Szczepienie przeciw krztuścowi jest dla kobiet w ciąży bezpłatne. Wykonuje się je w przychodni podstawowej opieki zdrowotnej albo na oddziale szpitalnym, jeśli akurat w nim leżysz. W programie szczepień na 2026 rok zapisano, że to szczepienie – inaczej niż np. przeciw grypie – nie jest wykonywane w aptekach. Zapytaj położną lub lekarza prowadzącego, gdzie najwygodniej to zrobić, a szczepienie wpisz do karty ciąży.

Bezpieczeństwo

Szczepionka nie zawiera żywych bakterii i nie może wywołać krztuśca. Najczęstsze odczyny to ból i obrzęk ramienia, czasem zmęczenie albo lekko podwyższona temperatura. Szczepienie w ciąży stosuje się w wielu krajach od lat, a obserwacje nie wykazały zagrożenia dla przebiegu ciąży ani dziecka.

Kokon wokół noworodka

Dziecko najczęściej zaraża się od domowników. Program Szczepień Ochronnych zaleca dorosłym dawkę przypominającą przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi co 10 lat, a szczególnie osobom z otoczenia niemowląt do roku. Warto, by tata dziecka, dziadkowie i opiekunka sprawdzili, kiedy ostatnio byli szczepieni.

Zobacz także

Informacje są ogólne i nie zastępują porady lekarza, położnej ani pielęgniarki.