Szczepienie przeciw meningokokom zaleca się od 6.–8. tygodnia życia. Czym różnią się szczepionki MenB i MenACWY, ile dawek potrzeba i komu szczególnie pomoże.
Meningokoki to bakterie, które mogą wywołać inwazyjną chorobę meningokokową – zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych albo sepsę. Choroba jest rzadka, ale rozwija się błyskawicznie: od pierwszych objawów do ciężkiego stanu mijają czasem godziny. Najczęściej chorują niemowlęta, małe dzieci i nastolatki. Szczepienie przeciw meningokokom jest w Polsce zalecane, a nie obowiązkowe.
Komu zaleca się szczepienie
Program Szczepień Ochronnych wymienia:
- niemowlęta – od ukończenia 6. lub 8. tygodnia życia, zależnie od szczepionki,
- dzieci w zbiorowiskach, np. w żłobkach, przedszkolach, internatach i domach studenckich,
- dzieci z niedoborami odporności, brakiem śledziony, chorobami nerek i wątroby, po przeszczepieniu szpiku,
- nastolatków szczególnie narażonych na zachorowanie.
Rodzaje szczepionek
| Szczepionka | Przed czym chroni |
|---|---|
| MenB – białkowa | meningokoki grupy B, najczęstsze u małych dzieci w Polsce |
| MenACWY – skoniugowana, czterowalentna | meningokoki grup A, C, W i Y |
Najpełniejszą ochronę daje szczepienie obiema szczepionkami. Liczba dawek zależy od preparatu i wieku dziecka w chwili rozpoczęcia – im wcześniej, tym zwykle więcej dawek. Dokładny schemat ułoży lekarz.
Razem z innymi szczepieniami
Szczepionki przeciw meningokokom można podawać na tych samych wizytach co szczepienia obowiązkowe, w osobne miejsca ciała. Po szczepionce MenB niemowlęta dość często gorączkują, dlatego lekarz może zalecić podanie leku przeciwgorączkowego w określonej dawce. Inne odczyny to ból i obrzęk w miejscu wkłucia, rozdrażnienie i gorszy apetyt.
Koszt
Szczepienia przeciw meningokokom są zazwyczaj płatne – kupujesz szczepionkę w aptece na receptę albo płacisz w przychodni. Zapytaj pediatrę o aktualne możliwości i o to, który schemat będzie dla twojego dziecka najwygodniejszy. Jeśli maluch należy do grupy ryzyka – np. nie ma śledziony albo choruje przewlekle – porozmawiajcie o szczepieniu jak najwcześniej.
Objawy, przy których dzwonisz pod 112
Szczepienie nie chroni przed wszystkimi grupami meningokoków, a podobnie mogą przebiegać inne zakażenia. Nie czekaj, gdy dziecko:
- ma gorączkę i jest wyjątkowo senne, trudno je dobudzić,
- ma zimne dłonie i stopy, bladą lub marmurkową skórę,
- ma drobne czerwone lub fioletowe plamki, które nie bledną, gdy przyciśniesz do nich szklankę,
- wymiotuje, ma sztywny kark albo płacze w nietypowy, wysoki sposób.
Szczepienie nie zastępuje też leków podawanych osobom z bliskiego kontaktu z chorym – o takiej profilaktyce decyduje lekarz lub sanepid.
Zobacz także
- kalendarz szczepień 2026 i kalendarz szczepień 2027.
- Szczepienie przeciw pneumokokom i Hib.
- Pytania o szczepienia: koszty i refundacja.
Informacje są ogólne i nie zastępują porady lekarza, położnej ani pielęgniarki.
