MMR to szczepionka przeciw odrze, śwince i różyczce: pierwsza dawka w 13.–15. miesiącu, druga w 6. roku życia. Jak działa, jakie są odczyny i co z dorosłymi.
Szczepionka MMR chroni przed trzema chorobami wirusowymi. Odra jest niezwykle zaraźliwa i może powodować zapalenie płuc, zapalenie mózgu i ciężkie powikłania, zwłaszcza u małych dzieci. Świnka bywa przyczyną zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych i jąder. Różyczka jest groźna głównie w ciąży, bo może uszkodzić rozwijające się dziecko. W ostatnich latach w Europie notowano wyraźny wzrost zachorowań na odrę.
Schemat
| Dawka | Kiedy |
|---|---|
| 1. | 13.–15. miesiąc życia (po 1. urodzinach) |
| 2. | 6. rok życia, czyli między piątymi a szóstymi urodzinami |
Dziecko, które nie dostało żadnej dawki, szczepi się dwiema dawkami w odstępie co najmniej 4 tygodni – szczepienie jest obowiązkowe do ukończenia 19 lat. Jeśli zabrakło drugiej dawki, uzupełnia się ją jak najwcześniej. Dzieci po dwóch dawkach nie potrzebują trzeciej. Przebycie którejś z tych chorób nie jest przeciwwskazaniem do szczepienia.
Jak działa i czego się spodziewać
MMR to szczepionka żywa, z osłabionymi wirusami. Po szczepieniu u części dzieci, najczęściej między 5. a 12. dniem, pojawia się gorączka, czasem drobna wysypka albo powiększone ślinianki. Taki odczyn przypomina łagodną postać choroby, ale dziecko nie zaraża innych. Rzadko zdarzają się drgawki gorączkowe – warto mieć w domu lek przeciwgorączkowy w dawce dobranej przez lekarza.
Badania obejmujące miliony dzieci nie wykazały związku szczepionki MMR z autyzmem.
Przeciwwskazania
Ponieważ szczepionka zawiera żywe wirusy, nie podaje się jej:
- osobom z ciężkimi zaburzeniami odporności,
- kobietom w ciąży i przez 4 tygodnie przed planowaną ciążą,
- osobom z ciężką reakcją alergiczną na składnik szczepionki.
Gdy dziecko ma ostrą chorobę z gorączką, szczepienie przesuwa się do czasu poprawy. Między dwiema różnymi szczepionkami żywymi podawanymi na osobnych wizytach zachowuje się co najmniej 4 tygodnie odstępu.
Po kontakcie z chorym na odrę
Osobie nieszczepionej szczepienie podane w ciągu 72 godzin od kontaktu może zapobiec chorobie albo złagodzić jej przebieg. U niemowląt poniżej 9. miesiąca, kobiet w ciąży i osób z niedoborem odporności lekarz może zastosować immunoglobulinę.
Dorośli
Szczepienie jest zalecane dorosłym, którzy nie chorowali i nie byli szczepieni – szczególnie kobietom w wieku rozrodczym, osobom pracującym z dziećmi i pracownikom ochrony zdrowia. Jeśli planujesz ciążę, sprawdź, czy masz dwie dawki w dokumentacji – więcej w tekście o różyczce w ciąży.
Zobacz także
- kalendarz szczepień 2026 i kalendarz szczepień 2027.
- Szczepienie przeciw ospie wietrznej.
- 13. miesiąc życia dziecka.
Informacje są ogólne i nie zastępują porady lekarza, położnej ani pielęgniarki.
