Moczka śląska – przepis na wigilijny deser z piernika i bakalii

Moczka śląska na Wigilię: piernik rozgotowany w kompocie i ciemnym piwie, z suszonymi owocami, migdałami i orzechami. Gęsty deser podawany na zimno.

Moczka to jedno z najbardziej charakterystycznych dań śląskiej Wigilii i zarazem jedno z najtrudniejszych do opisania. To coś pomiędzy gęstym kompotem, sosem i kisielem: ciemna, słodka masa z rozgotowanego piernika, w której pływają suszone śliwki, morele, figi, migdały i orzechy. Na Śląsku mówi się, że ile domów, tyle przepisów na moczkę, i każda gospodyni uważa swoją za jedyną prawdziwą.

W starszych przepisach podstawą bywał wywar z warzyw korzeniowych, a piernik dodawano dla słodyczy i zagęszczenia. Dziś najczęściej gotuje się moczkę na kompocie z suszu i ciemnym piwie, które nadaje jej lekką goryczkę i karmelowy aromat. Na Śląsku kupuje się do niej specjalny ciemny piernik, ale dobrze sprawdzi się każdy twardy, mocno przyprawiony piernik.

Na ile osób Czas Trudność
8 osób 1 h + noc w lodówce średnia

Składniki

  • 200 g ciemnego, twardego piernika
  • 500 ml ciemnego piwa (albo kompotu dla wersji bez alkoholu)
  • 1 l kompotu z suszu razem z owocami
  • 300 g suszonych owoców (śliwki, morele, figi, rodzynki)
  • 100 g migdałów
  • 100 g orzechów włoskich
  • 50 g kandyzowanej skórki pomarańczowej
  • 2–3 łyżki miodu
  • sok z 1 cytryny
  • 2 goździki
  • 1 kawałek kory cynamonu
  • 50 g gorzkiej czekolady (opcjonalnie)

Przygotowanie

  1. Piernik pokrusz drobno do miski, zalej piwem i odstaw na 30 minut, żeby zmiękł.
  2. Suszone owoce z kompotu wyjmij, a większe pokrój na mniejsze kawałki. Dodatkowe suszone owoce sparz wrzątkiem i również pokrój.
  3. Kompot przelej do szerokiego garnka, dodaj goździki i cynamon i zagotuj.
  4. Rozmiękły piernik razem z piwem rozgnieć widelcem albo zmiksuj na gładko i wlej do garnka. Gotuj na małym ogniu 10 minut, cały czas mieszając, bo masa łatwo przywiera.
  5. Dodaj wszystkie suszone owoce, migdały, orzechy i skórkę pomarańczową. Gotuj kolejne 10–15 minut, aż moczka zgęstnieje do konsystencji gęstego sosu.
  6. Jeśli używasz czekolady, połam ją i rozpuść w gorącej moczce.
  7. Dopraw miodem i sokiem z cytryny. Smak ma być słodki, z wyraźną kwaskowatością owoców i nutą przypraw. Wyjmij goździki i cynamon.
  8. Przelej do misy, ostudź i wstaw do lodówki na całą noc. Na zimno moczka mocno gęstnieje.

Wcześniej i do zamrażarki

Moczkę gotuje się zawsze dzień albo dwa przed Wigilią, bo dopiero po nocy w zimnie nabiera właściwej konsystencji i smaku. W lodówce wytrzyma pięć dni. Możesz ją też zamrozić w pojemnikach na dwa miesiące, a przed podaniem rozmrozić w lodówce i dobrze wymieszać. Jeśli jest za gęsta, rozluźnij ją kilkoma łyżkami kompotu.

Z czym ją podać

Moczkę je się łyżką z małych miseczek, na deser, zwykle razem z makówkami. W niektórych domach podaje się ją też z kawałkiem piernika albo makowca. Dorośli doceniają ją bardziej niż dzieci, które zwykle wolą najpierw spróbować makówek.

Warianty

  • Bez piwa: zastąp piwo kompotem albo mocną herbatą z łyżką syropu z karmelu. Dobra wersja dla dzieci i kierowców.
  • Z wiśniami: garść suszonych wiśni dodaje moczce kwaskowatości i koloru.
  • Bez glutenu: do moczki użyj piernika bezglutenowego, upieczonego według przepisu na piernik bez glutenu, i piwa bezglutenowego albo kompotu.
  • Wytrawniejsza: zmniejsz ilość miodu i dodaj więcej cytryny oraz szczyptę pieprzu.

Pokrewne przepisy

Moczkę gotuje się na kompocie z suszu, a na stole stawia obok śląskich makówek. Do moczki przyda się twardy piernik: możesz upiec szybki piernik kilka dni wcześniej i zostawić go do wyschnięcia.