Przepisy na Boże Narodzenie – potrawy wigilijne i świąteczne ciasta

Wszystkie przepisy na Boże Narodzenie w jednym miejscu: barszcz, uszka, karp, śledzie, pierogi, kutia, makowiec i piernik, z czasem przygotowania i trudnością.

Tu zebrałyśmy wszystkie nasze przepisy na Wigilię i świąteczne dni: od zakwasu na barszcz, który nastawia się na tydzień przed kolacją, po pierniczki do dekorowania z dziećmi. Każdy przepis ma dokładne ilości, kroki do odhaczania, podpowiedź, co możesz zrobić wcześniej i jak zamrozić, oraz warianty regionalne i dietetyczne.

W tabelach przy każdej potrawie znajdziesz czas przygotowania i poziom trudności, więc łatwo ułożysz plan tak, żeby w Wigilię nie spędzić całego dnia w kuchni. Czas to praca przy garnkach i pieczenie. Moczenie grzybów, kiszenie, marynowanie i chłodzenie podajemy osobno, bo wtedy możesz zająć się czymś innym.

Od czego zacząć

  • Jeśli gotujesz Wigilię po raz pierwszy, zacznij od listy 12 potraw wigilijnych. Podpowiadamy w niej, które dania wybrać przy mniejszej rodzinie i jak podzielić pracę.
  • Kalendarz od dwóch tygodni przed świętami znajdziesz w planie co przygotować wcześniej.
  • Pomysły na pierwszy i drugi dzień świąt, z wykorzystaniem resztek z Wigilii, zebrałyśmy w menu świątecznym na trzy dni.

Poziom trudności „łatwa” oznacza, że poradzi sobie każda, która umie pokroić cebulę i ugotować makaron. „Średnia” wymaga trochę wprawy, na przykład przy wałkowaniu ciasta albo smażeniu ryby. „Trudna” to przepisy, w których liczy się doświadczenie i cierpliwość, jak przy drożdżowym makowcu.

Plany i menu

Barszcz, zupy i dodatki

Przepis Czas Trudność Na ile osób
Zakwas buraczany 20 min pracy + 4–7 dni kiszenia łatwa na barszcz dla 8–10 osób
Barszcz czerwony na zakwasie 1 h 30 min + zakwas (4–7 dni) średnia 8 osób
Barszcz czerwony szybki 1 h łatwa 6 osób
Uszka z grzybami 2 h + moczenie grzybów średnia 80–100 uszek (8 osób)
Krokiety z kapustą i grzybami 1 h 45 min średnia 12 krokietów (6 osób)
Zupa grzybowa 1 h 30 min + moczenie grzybów łatwa 6 osób
Zupa rybna 1 h 15 min średnia 6 osób
Barszcz biały świąteczny 1 h 30 min + 4–5 dni zakwasu łatwa 6 osób

Karp, śledzie i inne ryby

Przepis Czas Trudność Na ile osób
Karp smażony 45 min + 2 h marynowania łatwa 6 osób
Karp w galarecie 1 h 30 min + 6 h tężenia średnia 6–8 osób
Karp pieczony 1 h 10 min łatwa 4–6 osób
Ryba po grecku 1 h 15 min + noc w lodówce łatwa 8 osób
Śledzie w oleju 30 min + 1 dzień marynowania łatwa 6–8 osób
Śledzie w śmietanie 30 min + 2 h chłodzenia łatwa 6 osób
Śledzie po kaszubsku 40 min + noc w lodówce łatwa 6 osób

Pierogi, kapusta i dania z ciasta

Przepis Czas Trudność Na ile osób
Pierogi z kapustą i grzybami 2 h 30 min średnia ok. 50 pierogów (6–8 osób)
Kapusta z grochem 1 h 30 min + moczenie grochu łatwa 8 osób
Kapusta z grzybami 1 h 30 min + moczenie grzybów łatwa 8 osób
Kulebiak 2 h 30 min + wyrastanie ciasta średnia 1 duży kulebiak (10–12 kawałków)
Gołąbki wigilijne 2 h średnia 16–18 gołąbków (6 osób)
Łazanki z kapustą i grzybami 50 min łatwa 6 osób

Kutia, mak i kompot

Przepis Czas Trudność Na ile osób
Kutia 2 h + namaczanie na noc łatwa 8 osób
Kluski z makiem 45 min + sparzenie maku łatwa 6 osób
Łamańce z makiem 1 h 15 min łatwa 8 osób
Makówki śląskie 40 min + noc w lodówce łatwa 8 osób
Moczka śląska 1 h + noc w lodówce średnia 8 osób
Kompot z suszu 40 min + kilka godzin naciągania łatwa 2,5 l (10 szklanek)

Ciasta i pierniki

Przepis Czas Trudność Na ile osób
Makowiec zawijany 3 h + wyrastanie ciasta trudna 2 makowce (ok. 24 kawałki)
Makowiec japoński 1 h 15 min łatwa blaszka 24 × 24 cm (16 kawałków)
Piernik staropolski 1 h 30 min pracy + 3–6 tygodni dojrzewania i tydzień po upieczeniu średnia 1 piernik w 3 blatach (ok. 30 kawałków)
Piernik szybki 1 h 15 min łatwa keksówka 30 cm (14–16 kawałków)
Pierniczki do dekorowania 2 h + 1 h chłodzenia i suszenie lukru łatwa 60–80 pierniczków
Sernik świąteczny 2 h + noc w lodówce średnia tortownica 26 cm (14 kawałków)

Świąteczny obiad i zimna płyta

Przepis Czas Trudność Na ile osób
Sałatka jarzynowa 1 h 30 min + studzenie warzyw łatwa 10 osób
Pasztet domowy 3 h + noc w lodówce średnia 2 keksówki (ok. 30 plastrów)
Schab pieczony 2 h + marynowanie 12–24 h łatwa 8 osób
Pieczeń z karkówki 2 h 45 min + noc marynowania łatwa 8 osób
Kaczka pieczona z jabłkami 3 h 30 min + noc w lodówce średnia 4–6 osób
Szynka pieczona 2 h 30 min + 2–3 dni marynowania średnia 10 osób

Wegetariańskie i wegańskie

Przepis Czas Trudność Na ile osób
Pasztet z soczewicy 1 h 45 min łatwa 1 keksówka (ok. 14 plastrów)
Wegański śledź z bakłażana 1 h + 1 dzień marynowania łatwa 4–6 osób
Boczniaki zamiast karpia 40 min łatwa 4 osoby
Sernik jaglany 1 h 30 min + noc w lodówce łatwa tortownica 22 cm (10–12 kawałków)

Bez glutenu i bez laktozy

Przepis Czas Trudność Na ile osób
Pierogi bez glutenu 2 h średnia ok. 40 pierogów (5–6 osób)
Piernik bez glutenu 1 h 15 min łatwa keksówka 25 cm (12 kawałków)
Makowiec bez mąki 1 h 30 min łatwa tortownica 24 cm (12 kawałków)
Sernik bez laktozy 1 h 45 min + noc w lodówce średnia tortownica 24 cm (12 kawałków)

Z dziećmi

Przepis Czas Trudność Na ile osób
Domek z piernika 3 h + noc schnięcia średnia 1 domek (15 × 10 cm) i ciasteczka ze ścinków
Kruche ciasteczka z dziećmi 1 h 30 min łatwa ok. 50 ciasteczek
Trufle z dziećmi 40 min + 1,5 h chłodzenia łatwa ok. 30 trufli

Na diecie i przy dzieciach

Przepisy dla osób, które nie jedzą mięsa i ryb, nie mogą jeść glutenu albo laktozy, zebrałyśmy w osobnych grupach powyżej, ale warianty dietetyczne znajdziesz też przy prawie każdym klasycznym przepisie. Kiedy w kuchni pomagają dzieci, zajrzyj do przepisów z ostatniej grupy: są tak ułożone, żeby najmłodsi mieli w nich własne zadania.