Kompot z suszu na Wigilię: wędzone śliwki, suszone jabłka i gruszki, cynamon, goździki i miód. Jak go ugotować, ile wcześniej i czym jest kresowy uzwar.
Kompot z suszu to napój, bez którego trudno wyobrazić sobie wigilijny stół w każdym regionie Polski. Gotuje się go z owoców suszonych latem i jesienią: wędzonych śliwek, jabłek i gruszek. To właśnie wędzone śliwki dają mu charakterystyczny, lekko dymny smak, który od razu kojarzy się ze świętami. Na Kresach i na Podlasiu podobny napój nazywa się uzwarem, a gotuje się go przede wszystkim z suszonych gruszek i jabłek, słodząc miodem.
Kompot ma też całkiem praktyczne zadanie. Po kolacji z kilkunastu potraw, z kapustą, grochem, grzybami i rybą, ciepły albo chłodny kompot z suszonych śliwek pomaga układowi trawiennemu uporać się z obciążeniem. Nie bez powodu podaje się go na końcu kolacji, razem ze słodkościami.
| Na ile osób | Czas | Trudność |
|---|---|---|
| 2,5 l (10 szklanek) | 40 min + kilka godzin naciągania | łatwa |
Składniki
- 100 g wędzonych śliwek
- 100 g suszonych jabłek
- 100 g suszonych gruszek
- 50 g suszonych fig albo moreli (opcjonalnie)
- 2,5 l wody
- 2 goździki
- 1 laska cynamonu
- 1 pasek skórki z pomarańczy
- sok z ½ cytryny
- 2–4 łyżki miodu albo cukru
Przygotowanie
- Susz przepłucz dokładnie w ciepłej wodzie, przebierając owoce. Usuń ewentualne pestki albo twarde gniazda nasienne.
- Jeśli owoce są bardzo twarde, namocz je w zimnej wodzie na godzinę. Wody z moczenia nie wylewaj.
- Owoce razem z wodą z moczenia przełóż do garnka, dolej resztę wody i dodaj goździki, cynamon oraz skórkę pomarańczową.
- Zagotuj, zmniejsz ogień i gotuj pod przykryciem 20–30 minut, aż owoce będą miękkie.
- Zdejmij garnek z ognia i zostaw kompot do naciągnięcia na kilka godzin, najlepiej na noc. Smak wtedy wyraźnie się pogłębia.
- Gdy kompot przestygnie do temperatury letniej, dosłódź go miodem. W gorącym płynie miód traci część aromatu.
- Dodaj sok z cytryny i spróbuj. Kompot ma być słodkawy, lekko kwaskowy i dymny.
- Przecedź do dzbanka albo podawaj razem z owocami, w zależności od domowej tradycji.
Wcześniej i jak przechowywać
Kompot z suszu możesz ugotować dwa albo trzy dni przed Wigilią. W chłodnym miejscu lub w lodówce wytrzyma pięć dni. Dobrze znosi też mrożenie, choć w praktyce rzadko jest potrzebne. Owoce wyjęte z kompotu nie idą do kosza: posłużą do moczki, do farszu do kaczki albo jako dodatek do owsianki w świąteczne poranki.
Na ciepło czy na zimno
Tradycyjnie kompot z suszu podaje się chłodny albo w temperaturze pokojowej. Coraz więcej osób pije go jednak na ciepło, jak zimową herbatę. Podgrzany z plasterkiem imbiru i dodatkową laską cynamonu doskonale rozgrzewa po powrocie z pasterki.
Warianty
- Uzwar: zamiast śliwek daj więcej suszonych gruszek, słodź tylko miodem i dodaj garść suszonych wiśni.
- Bez słodzenia: z dużą ilością gruszek i fig kompot jest wystarczająco słodki bez cukru i miodu. Pamiętaj jednak, że suszone owoce same w sobie zawierają sporo cukrów.
- Korzenny: dodaj gwiazdkę anyżu i dwa ziarna kardamonu.
- Z suszonymi wiśniami lub żurawiną: kompot ma głębszy kolor i więcej kwaskowatości.
Pokrewne przepisy
Kompot z suszu jest bazą moczki śląskiej. Na stole podaj go razem z kutią i makowcem. Gdzie kompot mieści się wśród wigilijnych dań, opisujemy na stronie 12 potraw wigilijnych.
