Quiz o wielkich Polkach – naukowczynie, pisarki i sportsmenki

Maria Skłodowska-Curie, Wisława Szymborska, Wanda Rutkiewicz i Irena Sendlerowa: dwanaście pytań o Polki, które zapisały się w historii nauki i sztuki.

Historia Polski to nie tylko królowie, wodzowie i poeci w surdutach. To także kobiety, które zdobywały Nagrody Nobla, wchodziły na najtrudniejsze szczyty świata, ratowały dzieci z getta i podbijały sceny po obu stronach oceanu. O wielu z nich mówi się w szkole za mało albo tylko w jednym zdaniu.

W dwunastu pytaniach sprawdzisz, ile wiesz o naukowczyniach, pisarkach, artystkach i sportsmenkach. Przy każdej odpowiedzi dopisujemy krótko, czym naprawdę się zasłużyły.

{
 "id": "wielkie-polki",
 "typ": "wiedza",
 "pytania": [
  {
   "pytanie": "W jakich dwóch dziedzinach Maria Skłodowska-Curie dostała Nagrodę Nobla?",
   "odpowiedzi": [
    {
     "tekst": "W fizyce i medycynie",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "W chemii i medycynie",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "W fizyce i chemii",
     "punkty": 1
    },
    {
     "tekst": "Dwa razy w chemii",
     "punkty": 0
    }
   ],
   "wyjasnienie": "W 1903 roku dostała Nobla z fizyki razem z Piotrem Curie i Henrim Becquerelem, a w 1911 roku samodzielnie z chemii. Do dziś jest jedyną osobą nagrodzoną w dwóch różnych naukach przyrodniczych."
  },
  {
   "pytanie": "Jak Maria Skłodowska-Curie nazwała pierwszy odkryty przez siebie pierwiastek?",
   "odpowiedzi": [
    {
     "tekst": "Polon, na cześć Polski",
     "punkty": 1
    },
    {
     "tekst": "Rad, od łacińskiego słowa promień",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Warsowit, na cześć Warszawy",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Kiur, od nazwiska męża",
     "punkty": 0
    }
   ],
   "wyjasnienie": "Polon odkryła z mężem w 1898 roku, kilka miesięcy przed radem. Nazwa miała przypomnieć światu o kraju, którego wtedy nie było na mapie."
  },
  {
   "pytanie": "W którym roku Wisława Szymborska otrzymała literacką Nagrodę Nobla?",
   "odpowiedzi": [
    {
     "tekst": "W 1980",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "W 1989",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "W 2001",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "W 1996",
     "punkty": 1
    }
   ],
   "wyjasnienie": "Szymborska dostała Nobla w 1996 roku. Rok 1980 to Nobel Czesława Miłosza."
  },
  {
   "pytanie": "Za którą powieść Olga Tokarczuk dostała w 2018 roku Międzynarodową Nagrodę Bookera?",
   "odpowiedzi": [
    {
     "tekst": "„Księgi Jakubowe”",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "„Bieguni”",
     "punkty": 1
    },
    {
     "tekst": "„Prawiek i inne czasy”",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "„Prowadź swój pług przez kości umarłych”",
     "punkty": 0
    }
   ],
   "wyjasnienie": "Angielski przekład „Biegunów” zdobył Bookera w 2018 roku. Rok później Tokarczuk odebrała literackiego Nobla przyznanego za 2018 rok."
  },
  {
   "pytanie": "Ile mniej więcej żydowskich dzieci wyprowadziła z warszawskiego getta Irena Sendlerowa ze współpracownikami?",
   "odpowiedzi": [
    {
     "tekst": "Około 25",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Około 250",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Około 2500",
     "punkty": 1
    },
    {
     "tekst": "Około 25 000",
     "punkty": 0
    }
   ],
   "wyjasnienie": "Sendlerowa kierowała referatem dziecięcym Rady Pomocy Żydom „Żegota”. Dzieci ukrywano w rodzinach i klasztorach, a ich prawdziwe nazwiska zapisywała na listach zakopanych w słoikach."
  },
  {
   "pytanie": "Pod jakim nazwiskiem Helena Modrzejewska grała w Stanach Zjednoczonych?",
   "odpowiedzi": [
    {
     "tekst": "Helen Modern",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Helen Mora",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Helena Modjeska",
     "punkty": 1
    },
    {
     "tekst": "Lady Helena",
     "punkty": 0
    }
   ],
   "wyjasnienie": "W Ameryce występowała jako Helena Modjeska i zasłynęła rolami szekspirowskimi granymi po angielsku. Jej imieniem nazwano miejsca w Kalifornii, gdzie mieszkała."
  },
  {
   "pytanie": "Wanda Rutkiewicz jako pierwsza kobieta na świecie weszła na szczyt…",
   "odpowiedzi": [
    {
     "tekst": "…Mount Everestu",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "…K2",
     "punkty": 1
    },
    {
     "tekst": "…Kanczendzongi",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "…Nanga Parbat",
     "punkty": 0
    }
   ],
   "wyjasnienie": "Na K2 stanęła w 1986 roku jako pierwsza kobieta w historii. Na Everest weszła w 1978 roku jako pierwsza Europejka i trzecia kobieta na świecie."
  },
  {
   "pytanie": "Ile medali olimpijskich zdobyła lekkoatletka Irena Szewińska?",
   "odpowiedzi": [
    {
     "tekst": "Siedem",
     "punkty": 1
    },
    {
     "tekst": "Cztery",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Dziesięć",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Pięć",
     "punkty": 0
    }
   ],
   "wyjasnienie": "Szewińska zdobywała medale na czterech kolejnych igrzyskach, od Tokio 1964 do Montrealu 1976: trzy złote, dwa srebrne i dwa brązowe, w biegach i w skoku w dal."
  },
  {
   "pytanie": "Kto zdobył pierwszy złoty medal olimpijski dla Polski?",
   "odpowiedzi": [
    {
     "tekst": "Janusz Kusociński w biegu na 10 km",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Stanisława Walasiewicz w biegu na 100 m",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Irena Szewińska w sztafecie",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Halina Konopacka w rzucie dyskiem",
     "punkty": 1
    }
   ],
   "wyjasnienie": "Konopacka wygrała konkurs dyskobolek w Amsterdamie w 1928 roku z rekordem świata. Kusociński i Walasiewicz złoto zdobyli cztery lata później w Los Angeles."
  },
  {
   "pytanie": "Którą z tych książek dla dzieci napisała Maria Konopnicka?",
   "odpowiedzi": [
    {
     "tekst": "„Plastusiowy pamiętnik”",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "„O krasnoludkach i sierotce Marysi”",
     "punkty": 1
    },
    {
     "tekst": "„Akademia pana Kleksa”",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "„Dzieci z Bullerbyn”",
     "punkty": 0
    }
   ],
   "wyjasnienie": "Baśń o krasnoludkach ukazała się w 1896 roku. „Plastusiowy pamiętnik” napisała Maria Kownacka, „Akademię pana Kleksa” Jan Brzechwa, a „Dzieci z Bullerbyn” Astrid Lindgren."
  },
  {
   "pytanie": "Agnieszka Holland była nominowana do Oscara za film „W ciemności”. O czym opowiada?",
   "odpowiedzi": [
    {
     "tekst": "O polskich górnikach uwięzionych pod ziemią",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "O niewidomej pianistce z Krakowa",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "O ludziach ukrywających się w kanałach Lwowa podczas wojny",
     "punkty": 1
    },
    {
     "tekst": "O polarniczkach zimujących na Spitsbergenie",
     "punkty": 0
    }
   ],
   "wyjasnienie": "Film opowiada prawdziwą historię kanalarza Leopolda Sochy, który przez czternaście miesięcy ukrywał grupę Żydów w lwowskich kanałach. Był nominowany do Oscara dla filmu nieanglojęzycznego."
  },
  {
   "pytanie": "Z jakim stylem kojarzy się malarstwo Tamary Łempickiej?",
   "odpowiedzi": [
    {
     "tekst": "Z impresjonizmem",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Z secesją",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Z pop-artem",
     "punkty": 0
    },
    {
     "tekst": "Z art déco",
     "punkty": 1
    }
   ],
   "wyjasnienie": "Łempicka malowała w Paryżu lat 20. i 30. chłodne, lśniące portrety o geometrycznych formach. Jej obrazy stały się symbolem art déco i osiągają dziś rekordowe ceny na aukcjach."
  }
 ],
 "wyniki": [
  {
   "od": 0,
   "do": 3,
   "tytul": "Czas poznać swoje bohaterki",
   "opis": "Wielkie Polki nie zawsze mają w podręcznikach tyle miejsca, ile im się należy. Każda z kobiet z quizu ma historię, którą warto znać. Na początek polecamy biografię Wandy Rutkiewicz albo Ireny Sendlerowej."
  },
  {
   "od": 4,
   "do": 7,
   "tytul": "Znasz najważniejsze nazwiska",
   "opis": "Skłodowską-Curie i Szymborską kojarzysz od razu, przy sportsmenkach i artystkach bywa trudniej. To typowy wynik, bo o tych kobietach mówi się rzadziej. Po tym quizie wiesz już o nich więcej."
  },
  {
   "od": 8,
   "do": 10,
   "tytul": "Kronikarka kobiecych dokonań",
   "opis": "Znasz nie tylko nazwiska, ale też szczegóły: lata, szczyty i nagrody. Widać, że historie wybitnych kobiet naprawdę cię interesują. Do kompletu brakuje niewiele."
  },
  {
   "od": 11,
   "do": 12,
   "tytul": "Ambasadorka wielkich Polek",
   "opis": "Wiesz o polskich bohaterkach więcej niż niejeden podręcznik. Od polonu po K2 nie dałaś się zaskoczyć. Opowiadaj o nich dalej, bo na to zasługują."
  }
 ],
 "rozklad_szacunkowy": [
  10,
  40,
  38,
  12
 ]
}

Zobacz też